Úrskurðarnefnd um upplýsingamál hefur staðfest synjun á beiðni ónefnds manns sem krafðist upplýsinga um öll skráð gæludýr í gagnagrunninum Dýraauðkenni og um leið eigendur þeirra. Gagnagrunnurinn er með þeim stærstu á landinu og eini miðlægi gagnagrunnur landsins yfir skráð gæludýr.

Gagnagrunnnurinn hefur að geyma skrá yfir örmerki eða einstaklingsmerki gæludýra. Í upplýsingum um gagnagrunninn, á vefsíðu hans, segir að í reglugerð um velferð gæludýra sé kveðið á um skyldu gæludýraeigenda til að láta örmerkja alla hunda, ketti og kanínur, þannig að í dag eigi öll gæludýr að finnast í grunninum.

Reglur um skráningu gæludýra, t.d. hunda, eru misjafnar eftir sveitarfélögum en Matvælastofnun segir að Dýraauðkenni sé eini miðlægi gagnagrunnur landsins yfir gæudýr sem viðurkenndur sé af stofnuninni.

Dýraauðkenni er haldið úti af fyrirtækinu Völustallur ehf. en það er í eigu Dýralæknafélags Íslands. Í upphafi árs óskaði hinn ónefndi maður eftir öllum þeim upplýsingum sem vörðuðu hvert skráð gælu­dýr og birtust á vefsíðu Dýra­auð­kennis þegar dýri væri flett upp. Fyrir eiganda dýrs væru upplýsingarnar nafn, heimilisfang, sveit­arfélag, símanúmer og netfang. Fyrir gæludýr væru upplýsingarnar örmerki, nafn, kyn, tegund, fæðingardagur, hvort dýr væri gelt, litur dýrs og hvort dýr væri skráð týnt. Maðurinn fékk svar daginn eftir þar sem fram kom að ekki væri skylt að verða við beiðni hans.

Vinna

Synjunin var þá kærð til nefndarinnar en í kærunni vildi maðurinn meina að það væri hægt án mikillar fyrirhafnar að draga allar upp­lýsingar úr gagnagrunninum og flytja þær yfir á annað form, t.d. excel-form, til af­hendingar.

Ekki kemur fram í úrskurði nefndarinnar hvort maðurinn hafi gefið upp einhverja ástæðu fyrir beiðni sinni.

Í andsvörum Völustalls kom fram fram að beiðni mannsins lyti ekki að fyrirliggjandi gögnum í skilningi upplýsingalaga heldur umfangsmiklum gagnagrunni sem innihéldi rúmlega 117 þúsund skráningar. Upplýsingalög gerðu ekki ráð fyrir að veittur væri aðgangur að heilum gagnagrunnum eða útdráttum úr þeim þegar það krefðist verulegrar úrvinnslu eða vinnslu nýrra gagna.

Aðeins einn starfsmaður starfi hjá Völustalli. Ef ráðast ætti í að afrita gagnagrunninn eða taka saman upplýsingarnar sem maðurinn óskaði eftir þyrfti að yfirfara allar upplýsingar handvirkt og fjarlægja úr þeim upplýsingar sem féllu undir 9. grein upplýsingalaga, svo sem símanúmer og netföng eigenda gæludýra. Að fjarlægja persónugreinanlegar upplýsingar úr gögnum frá yfir hundrað þúsund dýraeigendum væri verkefni sem útheimti mikla vinnu og mikinn tíma. Ekki væri hægt að draga upplýsingar úr gagnagrunnin­um í excel-skjal líkt og maðurinn héldi fram.

Of mikil vinna

Úrskurðarnefnd um upplýsingamál segir í sinni niðurstöðu að ljóst sé að Völlustallur falli í þessu tilfelli undir upplýsingalög þótt það sé ekki í eigu hins opinbera. Hins vegar hafi Matvælastofnun falið félaginu að halda gagnagrunninum úti en stofnuninni sé skylt samkvæmt lögum að reka slíkan gagnagrunn eða semja við aðra um að gera það. Félagið sé því með gagnagrunninum að annast þjónustu fyrir hið opinbera og því falli mál sem varði grunninn undir upplýsingalög.

Nefndin minnir á að samkvæmt upplýsingalögum nái lögin til gagna sem þegar séu fyrir hendi.

Af gögnum málsins verði ráðið að í vörslu Völustalls liggi ekki fyrir gagn með þeim upp­lýsingum sem maðurinn hafi óskað eftir. Nefndin segist ekki hafa forsendur til að draga það í efa. Nefndin kveðst leggja þann skilning í upplýsingar frá Völustalli að ekki sé hægt að kalla fram yfirlit yfir umbeðnar upplýsingar með einföldum hætti. Að því virtu og með vísan til upplýsingalaga telur nefndin að Völustalli sé ekki skylt að verða við beiðni mannsins.

Þau gögn sem maðurinn hafi beðið um séu ekki fyrirliggjandi hjá Völustalli og neitun félagsins á að taka þau saman sé því staðfest.