Um áratuga skeið vogaði enginn íslenskur stjórnmálaflokkur sér að nota þjóðernishyggju eða útlendingamál til þess að afla sér fylgis. Það var þegjandi samkomulag að fara ekki inn á þá braut. Á þessari öld fóru flokkar hins vegar að daðra við þjóðernishyggjuna enn á ný líkt og smáflokkarnir á fjórða áratugnum, en nú í hálfgerðri örvæntingu. Fyrst þingmenn Frjálslynda flokksins þegar fylgi hans fór að dala og síðan Framsóknarflokkurinn í borgarstjórnarkosningunum árið 2014.

Þetta var hins vegar ekki nóg að margra mati og var því stofnaður sérstakur flokkur sem hafði það á stefnuskránni að hampa íslenskri þjóðmenningu og beita sér gegn innflutningi fólks til Íslands, Íslenska þjóðfylkingin. Litið var til flokka í Evrópu á borð við Þjóðfylkinguna í Frakklandi, Svíþjóðardemókratana og Danska þjóðarflokkinn sem allir hafa beitt sér sérstaklega gegn innflutningi múslima og moskubyggingum.

Flokkurinn bauð fram í alþingiskosningunum árið 2016 en fékk aðeins 303 atkvæði, eða 0,2 prósent og framboðið varð helst þekkt fyrir að tveir oddvitar hafi klofið það á lokametrunum. Annar klofningsmannanna, Gunnlaugur Ingvarsson, stofnaði síðar nýjan þjóðernisflokk Frelsisflokkinn og minnir það óneitanlega á klofninginn árið 1934. Báðir flokkarnir buðu fram til borgarstjórnar Reykjavíkur í vor og varð Frelsisflokkurinn hlutskarpari með 147 atkvæði gegn 125 atkvæðum Íslensku þjóðfylkingarinnar.

Hinir nýju þjóðernissinnar

Gunnlaugur Ingvarsson

Formaður Frelsisflokksins og fyrrverandi oddviti Íslensku þjóðfylkingarinnar

Guðmundur Þorleifsson

Formaður Íslensku þjóðfylkingarinnar

Gústaf Níelsson

Fyrrverandi oddviti Íslensku þjóðfylkingarinnar

Jón Valur Jensson

Frambjóðandi Íslensku þjóðfylkingarinnar

Sveinbjörg Birna Sveinbjörnsdóttir

Fyrrverandi borgarfulltrúi Framsóknarflokksins

Jón Magnússon

Fyrrverandi þingmaður Frjálslynda flokksins