Anton Ísak Óskarsson, frumkvöðull og listamaður, segir sjálfsvíg föður síns hafa fengið sig til að umturna lífi sínu á jákvæðan hátt. Anton, sem er nýjasti gesturinn í podcasti Sölva Tryggvasonar, segir að áfallið hafi verið gríðarlegt, en hægt og rólega hafi það gert hann að margfalt betri einstaklingi:
„Þetta var í mars 2021 sem hann fyrirfór sér. Hann hafði verið að glíma við alkóhólisma lengi og var mjög andlega veikur, en leitaði sér ekki hjálpar. Sumarið áður en þetta gerðist hafði hann verið í mikilli maniu og var búinn að vera á slæmum stað, en ég hefði aldrei getað ímyndað mér að hann færi þessa leið. En eftir á að hyggja sé ég að hann var alltaf á flótta og náði aldrei að tengjast kjarnanum í sér raunverulega. Ég held að hann hafi verið alinn upp við þá stemmningu að taka þetta bara á hörkunni og að þetta væri gangur lífsins. Hann hafði ekki það sem þurfti til að sækja sér aðstoð og biðja um hjálparhönd. Hann kunni ekki að biðja um hjálp. Ég held að það sé mjög algengt að karlmenn þjáist í hljóði og vilji ekki vera byrði á aðra.“
„Þetta var rosalegt sjokk fyrst og algjört áfall. Fyrsta hálfa til eina árið var mjög erfitt og þá lét ég þetta taka mig á slæma staði. Ég barðist í gegnum erfiðustu dagana. Stundum leið mér eins og ég gæti ekki meira. En ég hélt áfram alveg sama hvað gekk á.
Mér fannst ég á ákveðinn hátt fara á sama stað og pabbi hafði verið á, sem var mjög auðmýkjandi, af því að það hjálpaði mér að skilja hvernig honum hafði liðið. Mér fannst ég grípa alla hans byrði þegar hann dó og mér fannst það sem hann hafði verið að glíma við færast á mig. Ég fékk að sjá sjálfan mig alveg eins og ég var og það var erfitt. Sérstaklega að sjá þá þætti í honum sem mér líkaði minnst við og hvernig þeir væru líka innra með mér. Ég þurfti að læra að sættast við þessa parta og vinna í þeim.
Ég fór í gegnum mjög erfitt tímabil sem mun móta mig að eilífu. Ég fór í gegnum allan skalann af tilfinningum. Stundum var ég reiður, stundum sár, stundum sorgmæddur, stundum tómur. Áföllum af þessu tagi fylgir oft rússíbani af tilfinningum sem maður veit ekkert hvernig maður á að takast á við. En hægt og rólega fór ég að taka aftur stjórnina á eigin lífi. Í þessu ferli varð til kveikjan á ástríðunni minni fyrir heilsu og gerði mig meðvitaðri um mikilvægi hennar. Ég fór, leitaði til sálfræðinga, og sótti mér aðstoð fagaðila, en það sem hjálpaði mér mest var að vinna sjálfsvinnuna sjálfur. Það að byrja að mæta í ræktina alla daga var fyrsta skrefið í að byrja að ná aftur tökum á tilverunni. Svo komu hægt og rólega aðrir hlutir ofan á það. Ég tók mataræðið í gegn og ég byrjaði að velja vel og vandlega það fólk sem ég var í kringum og fleira sem sneri lífi mínu algjörlega við.“
Eitt af því sem skipti sköpum í ferlinu fyrir Anton var að finna tengingu við æðri mátt og öðlast trú:
„Það gerðist eitthvað þegar ég tók upp biblíuna og fór að lesa í henni. Fólk trúir því eiginlega ekki þegar ég lýsi því, en það er eins og ég hafi strax fengið einhverja tengingu og lífið hafi viljað ýta mér í alveg nýja átt. Gömlu vinirnir hurfu í raun bara allir úr lífi mínu strax. Fólk hætti bara að svara mér, sama hvað ég sendi mörg sms eða hringdi. Það er eins og guð hafi bara viljað taka ákveðið fólk úr lífi mínu. Fyrst leið mér eins og ég væri að gera eitthvað rangt, en svo sá ég þetta þannig að lífið væri að vinna fyrir mig. Ég upplifði tímabil þar sem ég var mikið einn, sem var í rauninni gæfuspor því ég hafði tíma og fókus til að taka til í mínu lífi. Með tímanum kom rétta fólkið hægt og rólega inn í líf mitt og ég öðlaðist betri tengingu við Guð og fór að vinna meiri andlega vinnu.“
Anton hefur vakið athygli fyrir að deila reynslu sinni á samfélagsmiðlum, þar sem hann hefur hvatt fólk, sérstaklega karlmenn, til að tala opinskátt um erfiðar tilfinningar og opna á það sem fólk er að ganga í gegnum:
„Ég fann köllun til að deila minni reynslu og að ég ætti að nota mína lífsreynslu til að hjálpa öðrum, en ekki bara geyma þetta allt inni í mér. Þannig að ég byrjaði bara að galopna mig á samfélagsmiðlum. Það kom allt í einu bara köllun til að lifa algjörlega í eigin sannleika og deila því með fólki. Mér leið eins og ég yrði að deila því sem ég hafði öðlast með öðru fólki ef ég gæti haft jákvæð áhrif með því. Það var klárlega langt út fyrir þægindarammann minn að tala af einlægni fyrir framan símann. Það kom talsvert mikill mótvindur fyrst og margir voru að setja út á það sem ég var að gera. En ég áttaði mig fljótt á því að það hefði ekkert með mig að gera. Þetta var mjög hrátt hjá mér fyrst og ég skil það alveg að ekki allir séu tilbúnir í svoleiðis, en ég einbeitti mér bara að fólkinu sem ég gæti mögulega hjálpað og þegar ég fór að fá skilaboð frá fólki sem sagði mér að myndböndin mín væru að hjálpa þeim áttaði ég mig á því að það væri það eina sem skipti máli. Það er mjög mikilvægt að ræða hlutina eins og þeir eru. Karlmenn eru þrisvar sinnum líklegri til að fremja sjálfsvíg og margir þeirra eru að þjást í hljóði. Það á ekki að vera feimnismál að tala um og við eigum heldur ekki að sætta okkur við að þetta sé eðlileg staða í nútímasamfélagi. Það vill enginn hafa þetta svona og við erum öll partur af breytingunni.“
Anton segist í dag þakklátur fyrir það ferðalag sem lífið hefur sett hann á og að það sé hlutverk okkar allra að læra að snúa mótlæti upp í gjafir og búa til úr því visku og jákvæða reynslu:
„Eitt það mikilvægasta er að læra að elska sjálfa sig með öllum sínum göllum og kostum. Það hjálpar manni að skilja aðra betur og tengjast kærleika og samkennd. Það verður allt betra þegar maður byrjar að vera raunverulega maður sjálfur. Þegar maður hættir að vera alltaf með grímu eða í hlutverkum og fer að vera hreinskilinn og heiðarlegur við sjálfan sig og annað fólk. Það breytir öllu. Þá er eins og alheimurinn mæti manni þar og töfrarnir byrja að gerast. Núna lít ég á þetta allt saman sem kennslustund og er þakklátur fyrir það sem þetta ferli hefur kennt mér. Þetta hefur gert mig að sterkari einstaklingi og miklu betri útgáfu af sjálfum mér.“
Hægt er að nálgast viðtalið við Anton og öll viðtöl og podköst Sölva Tryggvasonar inni á solvitryggva.is
___________________
Í þessari frétt er fjallað um þunglyndi og sjálfsvíg. Ef einstaklingar glíma við sjálfsvígshugsanir er bent á Hjálparsíma Rauða krossins 1717 og netspjall Rauða krossins 1717.is. Opið allan sólarhringinn. Einnig má hafa samband við Píeta-samtökin sem veita ókeypis ráðgjöf í síma 552-2218, allan sólarhringinn. Netspjall Heilsuveru þar sem svarar hjúkrunarfræðingur er líka opið frá kl.8-22 alla daga. Fyrir þau sem misst hafa ástvin í sjálfsvígi má fá stuðning í sorg hjá Sorgarmiðstöð og hjá Pieta samtökunum.
