Samkvæmt heimildum sem Wall Street Journal vitnar til hefur verkefnið fengið vinnuheitið „evrópskt NATO“ og snýst um að Evrópa taki í auknum mæli við þeim hernaðarlegu, tæknilegu og stjórnunarlegu hlutverkum sem Bandaríkin hafa hingað til gegnt.
Markmiðið er ekki að stofna nýtt eða samkeppnishæft varnarsamstarf, heldur að styrkja núverandi bandalag með því að tryggja að evrópsk ríki geti staðið undir stærri hluta varnanna ef stefna Washington varðandi bandalagið breytist skyndilega.
Í fréttinni kemur fram að þessi vinna hafi fengið aukinn kraft í kjölfar ítrekaðra yfirlýsinga Donald Trump um að Bandaríkin kunni að draga herlið sitt frá þeim ríkjum sem hann telur ekki hafa stutt nægilega við bakið á þeim, meðal annars í tengslum við átökin við Íran og umræðu um siglingaöryggi um Hormússund.
Bandaríkin eru nú með um 84 þúsund hermenn í Evrópu, og herstöðvar þeirra hafa gegnt lykilhlutverki í stjórnun aðgerða, leyniþjónustu, flutningum og fælingu gagnvart Rússlandi, sérstaklega í Austur-Evrópu. Evrópskir embættismenn telja því nauðsynlegt að byggja hraðar upp eigin getu á sviðum þar sem álfan hefur hingað til reitt sig að stóru leyti á stjórnvöld í Washington.
Á meðal þess sem unnið er að eru áform um að Evrópubúar taki yfir fleiri lykilstöður innan herstjórnar NATO, samhliða aukinni framleiðslu á mikilvægri varnartækni eins og gervihnattakerfi, loftflutningagetu og kafbátavörnum. Þá sé áhersla lögð á aukið samstarf ríkja eins og Bretlands, Frakklands, Þýskalands, Póllands og Norðurlandanna.
Þá hefur einnig verið rætt um að fleiri ríki endurmeti herskyldu sem leið til að efla mannafla, þjóðarvitund og langtímaþol í varnarmálum.
Þrátt fyrir að hernaðarmáttur NATO í heild sé enn mun meiri en hjá Rússlandi, benda sérfræðingar á að stærsta áskorunin fyrir Evrópu sé ekki aðeins mannafli eða hefðbundinn búnaður, heldur uppbygging nútímalegs varnarkerfis. Er þar til dæmis átt við eldflaugavarnir og samþætt stjórnkerfi.
Evrópuríki ráða þó yfir verulegum hernaðarmætti og ber þar helst að nefna öflugt kjarnorkuvopnabúr Breta og Frakka, þúsundir orrustuþota og öflugar flotadeildir. Í umfjöllun Wall Street Journal kemur fram að embættismenn viðurkenni þó að enn sé langt í land áður en Evrópa geti fyllt að fullu það skarð sem myndast ef Bandaríkin draga sig til baka.
