Öflug hagsmunagæsla af hálfu Íslands tryggði að verndartollar ESB á málmblendi hafa í raun engin áhrif á útflutning Íslands til ESB. Það er óskiljanlegt að íslenskir stjórnmálamenn, Miðflokkurinn, skuli taka undir málflutning Musks, sem vill sundra Evrópusambandinu vegna þess að sambandið setur reglur sem vernda neytendur, heimili, minni og meðalstór fyrirtæki. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, utanríkisráðherra og formaður Viðreisnar, er gestur Ólafs Arnarsonar í hlaðvarpi Eyjunnar.
Þorgerður Katrín - 2
Þú talar um þessa virku hagsmunagæslu sem þarf að vera í gangi og mig langar aðeins að koma aftur að einmitt málmblendinu og verndartollunum sem við erum sett undir. Þar náttúrlega var unnið þrotlaust af hálfu íslenskra stjórnvalda, utanríkisráðuneytisins og allra sem vettlingi gátu valdið, í að gæta hagsmuna Íslands. Norðmenn unnu í því sama fyrir sína hönd og niðurstaðan varð sú að við erum í raun og veru sett undir þessa verndartolla í orði en ekki á borði vegna þess að útfærslan á þessu er þannig, þetta hefur að líkindum engin áhrif á málmblendisútflutninginn okkar til Evrópu. Þetta hefur ekki komið nógu vel fram, finnst mér.
„Það er alveg hárrétt og ég vil draga fram, þetta hefur nefnilega ekki komið nógu vel fram. Það sem gerðist, og ég er bara mjög stolt af utanríkisþjónustunni, en ég er líka mjög stolt af því hvernig við forsætisráðherra unnum saman. Við unnum líka og tengdum vel saman við okkar kollega, hún við Jonas Gahr Støre, forsætisráðherra, og ég við Espen Barth Eide, utanríkisráðherra Norðmanna. Við unnum þetta mjög vel og þétt saman og auðvitað var eðlilega fyrsta krafan okkar að við ættum ekki að falla undir þessar verndarráðstafanir. Að því sögðu þá var alveg ljóst allan tímann að Evrópusambandið var meðvitað um okkar hagsmuni, meðvitað um þessi miklu og nánu tengsl, og niðurstaðan var eins farsæl og hægt var fyrir Ísland. Hún var mun betri í rauninni fyrir Ísland heldur en Noreg af því að þar eru fleiri fyrirtæki sem þurfa að deila með sér þessum kvótum, en við fengum ákveðna kvóta og við pössuðum mjög vel, eins og við gátum, á járnblendiverksmiðjuna hjá okkur uppi á Grundartanga og vorum, ég vil líka draga fram, við vorum í mjög nánu samstarfi við atvinnulífið. Og það var mikilvægt að vera bæði í samtölum við Samtök iðnaðarins, en ekki síður forystufólk fyrirtækisins og allt þetta var til þess að niðurstaðan var miklu meira heldur en ásættanleg fyrir okkur Íslendinga.
Það breytir ekki því að þetta er birtingarmynd af því sem að við erum að sjá hvert heimurinn er að stefna. Við erum ekki, hvort sem okkur líkar betur eða verr, og mér líkar það sérstaklega verr, við erum ekki í Evrópusambandinu og þá er það einfaldlega þannig að við getum fallið utan. Það eru stórveldin, Bandaríkin, Kína, Rússland, jafnvel Indland, eru í ríkari mæli að fara þessa leið: Við fyrst og þið svo, jafnvel ekki svo. Síðan er það Evrópusambandið. Það þarf líka að hugsa um sín lönd.“
Þetta er náttúrlega tollabandalag.
„Já, já, þetta er tollabandalag. Það er eins og sumir haldi að það sé eitthvað annað. Þetta er tollabandalag, en þetta er líka bandalag sem að er að þvælast svolítið fyrir stórveldunum þessa dagana af því að þetta er bandalag sem að þorir að tala um lýðræði, það þorir benda vinum sínum vinsamlegast á það að sumt er bara ekki í lagi. Þetta er bandalag sem talar, ekki bara um mannréttindin og frelsið, heldur líka þorir að setja á dagskrá til að mynda neytendavernd, þorir að setja á dagskrá að það vilji standa vörð um samkeppnishæfni, að það vilji passa upp á litlu og meðalstóru fyrirtækin, þorir að segja við þessi risafyrirtæki sem við erum að sjá að eru að eignast hálfan heiminn og vel það, hvort sem það er Google eða X, Microsoft eða hvað það er. Þetta eru þessar stóru fyrirtækjasamsteypur, og líka AI-fyrirtækjasamsteypunnar sem eru svolítið að ráða heiminum og þá er óþægilegt fyrir þá að hafa eitthvað, eitthvað svona „noise“ þarna. Það er eitthvað samband sem að heitir Evrópusambandið og heyrir, það er að setja okkur reglur. Við höfum engar reglur hérna í Bandaríkjunum eða í Rússlandi eða Kína, en það er eitthvað apparat þarna og við þurfum bara helst að sundra því eins og Musk segir. Og það að íslenskir stjórnmálamenn eins og við erum að sjá af hálfu Miðflokksins, að þeir skuli vera að taka undir þennan málflutning að eyða þessum röddum sem vilja standa vörð um um litlu og meðalstóru fyrirtækin, vilja standa vörð um heimilin og neytendur og fjölskyldur. Ég bara skil ekkert í þessari röksemd.“
Nei, maður bara klórar sér í hausnum.
„Já, ég verð að segja það, en þetta er þeirra val. Ég er alveg skýr með mitt val.“
