„Sumir bregðast aldrei vitlausum málstað.“ Svo hefst leiðari Fréttablaðsins sem Hörður Ægisson, ritstjóri Markaðarins viðskiptablaðs Fréttablaðsins, skrifar í dag. „Talsmenn Samfylkingarinnar í efnahagsmálum, ásamt ýmsum fylgihnöttum þeirra í róttækari armi verkalýðshreyfingarinnar, leggja sig fram um að gera það tortryggilegt að til standi að hefja sölu á hlut í Íslandsbanka með hlutafjárútboði og skráningu í Kauphöll. Röksemdirnar, sem eru fátæklegar, hverfast um að tímasetningin sé óheppileg og að ríkið fari árlega á mis við tug milljarða arðgreiðslur með því að draga úr eignarhaldi.“
Hörður segir Samfylkinguna skauta fram hjá þeirri staðreynd að nágrannaríki okkar, og systurflokkar Samfylkingarinnar í þeim löndum, hafa fyrir löngu ákveðið að hverfa frá áhættusamri þátttöku í bankarekstri.
Samfylkingin er á öðru máli og telur að ríkið eigi áfram að vera með 400 milljarða bundna í tveimur bönkum. Það er með eindæmum ósvífið þegar því er haldið fram, aðeins til að blekkja og rugla, að arðgreiðslur bankanna til ríkisins á sínum tíma – yfir 200 milljarðar 2014 til 2018 – gefi fyrirheit um það sem koma skal í rekstri þeirra. Mikill hagnaður, sem safnaðist upp sem eigið fé þegar höft hindruðu arðgreiðslur í krónum til þáverandi eigenda, stafaði þá af einskiptistekjum vegna uppfærslu á virði fyrirtækjalána. Í dag er staðan önnur.
Hörður segir arðsemina í dag miklu minni, í raun litlu meiri en af ríkisskuldabréfum, sem er svo til áhættulaus, að hans sögn.
Að vera með ríkið í bílstjórasæti við þær aðstæður sem eiganda alls hlutafjár er heimskulegt og áhættusamt. Bankakerfið í dag á ekkert sameiginlegt með því sem féll 2008. Stundum mætti samt halda annað ef marka má þá sem láta eins og ekkert hafi breyst á tveimur áratugum. Þannig sá efnahagsráðgjafi VR ástæðu til þess í vikunni að láta að því liggja að hættan nú væri á að bankinn kæmist í hendur aðþrengdra stórra fjárfesta sem þyrftu á aukinni lánafyrirgreiðslu að halda, eins og gerst hefði í aðdraganda bankahrunsins.
Hörður gefur lítið fyrir þennan málflutning og segir regluverk um virka eigendur gjörbreytt nú frá því sem áður var. Þetta regluverk ætti að hafa dregið úr áhuga fjárfesta að vera stórir eigendur banka, þar sem slíkt gæti hamlað öðrum viðskiptaumsvifum þeirra.
Stjórnvöld eiga ekki að leyfa slíkum dragbítum að aftra því að stigin séu varfærin skref í að minnka umsvif ríkisins á bankamarkaði. Ákvörðun um að hefja söluferlið grundvallast á vandaðri og ítarlegri greiningarvinnu. Ráðist var í útgáfu hvítbókar um framtíðarskipan fjármálakerfisins, salan hefur margsinnis verið rædd í ráðherranefnd og eigendastefna ríkisins fyrir fjármálafyrirtæki var uppfærð á liðnu ári. Takmarkaðir fjárfestingakostir, hækkandi hlutabréfaverð og lágvaxtaumhverfi skapar kjöraðstæður til að selja hlut í bankanum á ásættanlegu verði. Við eigum að raungera stöðugleikaframlagið, þegar kröfuhafar framseldu Íslandsbanka til ríkisins 2015, með því að breyta þeirri eign í reiðufé á tímum sem ríkið þarf á því að halda.
