„Verðtrygging er mannanna verk, ekki náttúrleg þótt hún virðist haga sér þannig. Þegar henni var komið á hér á landi var um neyðarástand um að ræða. Það átti að tryggja sparifé landsmanna, lánsfé og laun. Vextir voru ekki frjálsir og vandinn óx, en núna erum við á öðrum stað á öðrum tíma.“

Svona hefst pistill sem Halla Signý Kristjánsdóttir, þingmaður Framsóknar, skrifar en pistillinn birtist á Vísi í dag undir yfirskriftinni „Sam­fylkingin á villi­götum“. Líkt og yfirskriftin gefur til kynna er Halla ekki svo sátt með Samfylkinguna en sérstaklega er hún óánægð með orð Samfylkingarfólks um verðbólguna hér á landi.

„Því hefur verið gert hérlendum stjórnvöldum skóna að verðbólguskotið núna sé þeim að kenna. Það heyrist talað um óstjórn og ráðaleysi. Samfylkingin rýkur í fjölmiðla með bundið fyrir augun án þess að líta til hvað sé að gerast í öðrum löndum í kringum okkur þar sem verðbólgan rís jafnvel hærra en hérlendis.“

Halla segir að um sé að ræða kostnaðarverðbólgu því verðlag og heildareftirspurn hefur aukist umfram þjóðarframleiðslu. „Það má gera ráð fyrir að hrávara til framleiðslu haldi áfram að hækka tímabundið bæði til matvælaframleiðslu og í iðnaði, þetta er að gerast út um allan heim. Það er þó von til að síðar á árinu lægi öldur og jafnvægi aukist,“ segir hún.

Þá segir Halla að verðtrygging sé ekki óklífanlegt fjall. „Við getum nefnilega haft áhrif á gang mála,“ segir hún og bætir við að það sé nauðsynlegt að endurmeta forsendur og útreikninga verðbólgu og verðtryggingar.

„Framsókn hefur ítrekað kallað eftir því að stjórnvöld beiti sér fyrir því að vísitala neysluverðs til verðtryggingar verði hér eftir reiknuð án húsnæðisliðar. Fasteignaverð er liður í neysluvísitölu hér á landi og af þeim sökum hafa stýrivextir og höfuðstólar verðtryggðra lána verið hærri en í nágrannalöndum þar sem stuðst er við samræmda vísitölu neysluverðs.“

Kennir húsnæðismarkaðnum í Reykjavík um

Halla skellir þá verðbólguskuldinni á húsnæðismarkaðinn og þá sérstaklega húsnæðismarkaðinn í Reykjavík. „Sá darraðadans sem hefur átt sér stað á húsnæðismarkaði landsmanna hefur skapað óyndi verðbólgu og hún vex vegna aukinnar eftirspurnar. Þetta hófst á höfuðborgarsvæðinu þar sem eftirspurn eftir húsnæði er umfram framboðinu,“ segir hún.

„Höfuðborgin hefur alls ekki staðið sig undanfarin áratug í framboði á lóðum heldur einblínt á þéttingu byggðar og því fer sem fer. Vaxtasvæði í kringum höfuðborgina hefur staðið sig betur með að bregðast við eftirspurninni. Nágrannalönd okkar nota aðrar forsendur við útreikninga verðbólgu og þar sem húsnæðismarkaðurinn er lítill og auðhreyfður verðum við í alvöru að skoða hvort ekki sé komin tími til að horfa fram hjá honum.“

Vill afnema húsnæðisliðinn úr vísitölunni

Halla er þó ekki svartsýn, hún minnist á vorið og segir að nauðsynlegt sé að líta til sólar. „Stjórnvöld hafa borið gæfu til að leggja fram efnahagslegar mótvægisaðgerðir til að minnka þau efnahagslegu áhrif sem heimsfaraldurinn hefur hrundið af stað. Mótvægisaðgerðir eru komnar á þriðja tug,“ segir hún.

„Nú þurfum við enn frekar að horfa til fjölskyldna í landinu. Afnemum húsnæðisliðinn úr vísitölunni.“