fbpx
Mánudagur 18.maí 2026
EyjanFastir pennar

Thomas Möller skrifar: Kosningar unga fólksins

Eyjan
Miðvikudaginn 22. apríl 2026 06:00

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, utanríkisráðherra, á fundi í Verslunarskólanum.

Ekki missa af Helstu tíðindum dagsins í pósthólfið þitt

Lesa nánar

Þjóðaratkvæðagreiðslan um framhald viðræðna við ESB sem fer fram 29. ágúst næstkomandi er líklega sú mikilvægasta sem verður haldin á Íslandi, fyrr eða síðar.

Flestar kosningar eru haldnar á 4 ára fresti þar sem kosið er um það hvaða flokkar muni stjórna landinu eða sveitarstjórnum þess til næstu fjögurra ára

Kosningarnar í haust fjalla um það hvernig þjóðfélag okkar muni þróast að minnsta kosti næstu 40 árin. Þess vegna má segja að þetta séu kosningar unga fólksins í landinu okkar.

Hvað þýðir JÁ?

Það er mikilvægt að allir átti sig á því að kosningarnar í haust fjalla aðeins um það hvort halda eigi áfram viðræðum við ESB en ekki um inngöngu í Evrópusambandið.

Ef við segjum já í þessum kosningum mun samningafólk okkar taka upp viðræður við fulltrúa ESB um ákvæði aðildarsamnings sem verður síðan lagður fyrir þjóðina í annarri þjóðaratkvæðagreiðslu.

JÁ í haust skapar tækifæri fyrir landið okkar að verða hluti af stærri heild; samevrópskri samvinnuhreyfingu sem tryggir unga fólkinu okkar ferðafrelsi og aðgang að mennta-, atvinnu- og nýsköpunartækifærum í tuttugu og sjö ESB löndum.

JÁ í haust þýðir að við fáum tækifæri til að gera samning sem skapar möguleika á stöðugleika í landinu okkar og fyrirsjáanleika sem við höfum ekki kynnst í áratugi. Unga fólkið í landinu okkar mun ekki þurfa að takast á við sveiflur í efnahagslífinu sem við sem eldri erum höfum þurft að glíma við áratugum saman.

Þrátt fyrir góð lífskjör í landinu okkar hafa árin frá miðri síðustu öld einkennst af sífelldum hagsveiflum með allt að 20% vöxtum, 50% gengisfellingum og 100% verðbólgu. Við höfum upplifað eignahrun og gjaldþrot þúsunda heimila og fyrirtækja í efnahagshruninu 2008. Ekkert land í heiminum varð fyrir eins miklum skakkaföllum og Ísland í því hruni.

Íslensk heimili þurfa í raun að starfa eins og vogunarsjóðir sem verða stöðugt að fylgjast með vísitölum og vaxtaþróun meðan evrópsk heimili þurfa varla að huga að slíkum málum með sína stöðugu vexti og verðlag. Þeir Íslendingar sem hafa búið í Norður Evrópu til lengri tíma hafa sögu að segja um kosti stöðugleikans sem eru stórlega vanmetnir hér á landi.

Ef skoðaðar eru fésbókarsíður Íslendinga sem búa í Evrópu segja þeir frá lífi fólks sem býr við mun meiri fyrirsjáanleika í fjármálum en jafnaldrar þeirra á Íslandi. Lánskostnaður og leiguverð eru mun lægri og matvælaverð mun lægra. Allt tal um að Evrópa sé „brennandi hús“ er brandari í huga þessa fólks sem veit betur og hefur kosið að búa í Evrópu.

Staðreyndin er sú að hagvöxtur er nú meiri að meðaltali í ESB en á Íslandi, atvinnuleysið er að meðaltali minna, verðbólga mun lægri og almennt eru horfur í efnahagsmálum álfunnar bjartar.

Hvað þýðir NEI í haust?

Ef þú kýst nei í þjóðaratkvæðagreiðslunni í haust ert þú hugsanlega að loka fyrir tækifæri Íslands til að fara í aðildarviðræður við ESB næstu áratugina.

Með því að segja nei værir þú að útiloka aðgang unga fólksins okkar að framtíð aukinna náms- og atvinnutækifæra, ferðafrelsis og lægri vaxta af húsnæðislánum.

Þeir sem munu kjósa NEI vilja ekki sjá mögulega hagstæðan aðildarsamning sem verður lagður fyrir okkur í seinni þjóðaratkvæðagreiðslunni. Þeir sem segja nei eru í raun að dæma samninginn fyrir fram sem afleitan. Það er álíka heimskulegt og að dæma leikrit, bók eða bíómynd án þess að hafa séð hana.

Aðrir kostir aðildar að ESB fyrir okkur

Vegakerfið okkar uppfyllir aðeins að hluta til öryggiskröfur ESB. Því er fullvíst að við munum fá öflugan stuðning til samgöngubóta sem kemur landsbyggðinni sérstaklega til góða.

Aðild að ESB þýðir að Evrópusambandið mun styðja við samgöngubætur á Íslandi eins og hefur verið gert í öllum nýjum aðildarlöndum. Þetta sést þegar ferðast er um þessi lönd og ekið um nýjar brýr og gegnum ný göng sem fjármögnuð hafa verið af ESB.

Með fullri aðild að ESB verðum við Íslendingar hluti af stærri heild sem hefur mun sterkari samningsstöðu í alþjóðasamningum. Einnig fengjum við aðstoð við að tryggja varnir landsins hvað varðar netöryggi og öryggi sæstrengja sem tengja landið við umheiminn.

Með vaxandi óvissu í alþjóðamálum værum við Íslendingar í hópi vinaþjóða sem styðja hver aðra meðan stórveldin ógna friði víða um heim með átökum og yfirgangi.

Vextirnir eru stóra málið

JÁ í haust þýðir að við getum vonast til að unga fólkið okkar geti tekið húsnæðislán á um 3% vöxtum án vísitölutengingar í stað um 9% okurvaxta sem bjóðast í dag. Þessi vaxtamunur kostar íslenskt heimili með 50 milljón króna lán um 3 milljónir aukalega eða um 4 milljónir á ári í launum fyrir skatta.

Öll lönd sem hafa tekið upp evru hafa upplifað hraða lækkun vaxta niður í stýrivexti Seðlabanka Evrópu sem eru í dag 2,4% meðan íslenskir stýrivextir eru að stefna í 8,25%.

Krónan mun alltaf krefjast um þrefaldra vaxta miðað við evruna vegna óstöðugleika hennar.

Til þess að halda uppi gengi krónunnar þarf að greiða hærri raunvexti, halda úti risastórum gjaldeyrisvarasjóði og halda lífeyrissjóðum landsins í gamaldags gjaldeyrishöftum.

Með upptöku evru og aðild að ESB kemur langþráður „agi á hagstjórnina“ hér á landi.

Þetta er ykkar kosning!

JÁ í haust þýðir að við munum innan skamms fá að kjósa um aðildarsamning sem mun færa okkur alþjóðlegan gjaldmiðil sem mun tryggja mun lægri vexti af öllum lánum, fyrirsjáanleika og stöðuleika í efnahagsmálum sem við sem eldri erum höfum aldrei fengið að kynnast á okkar ævi.

JÁ í haust skapar unga fólkinu okkar einstakt tækifæri til enn betri lífskjara – tækifæri sem annars mun ekki gefast næstu áratugina í landinu okkar.

Því hvet ég alla, einnig foreldra, ömmur og afa unga fólksins okkar að taka þátt í þessum mikilvægu kosningum og segja JÁ við betri framtíð unga fólksins á Íslandi.

Athugasemdir eru á ábyrgð þeirra sem þær skrá. DV áskilur sér þó rétt til að eyða ummælum sem metin verða sem ærumeiðandi eða ósæmileg. Smelltu hér til að tilkynna óviðeigandi athugasemdir.

Fleiri fréttir

Pennar

Mest lesið

Nýlegt

Árni Tómas er látinn
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Sigmundur Ernir skrifar: Góð spurning: Á Ísland að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið?

Sigmundur Ernir skrifar: Góð spurning: Á Ísland að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið?
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Nína Richter skrifar: Síðasta kaffikynslóðin

Nína Richter skrifar: Síðasta kaffikynslóðin
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Þorsteinn Pálsson skrifar: Úlfur, úlfur – hótanir kalla á viðbrögð

Þorsteinn Pálsson skrifar: Úlfur, úlfur – hótanir kalla á viðbrögð
EyjanFastir pennar
Fyrir 2 vikum

Sigmundur Ernir skrifar: Vinsælasta samvinnuhreyfing Evrópu

Sigmundur Ernir skrifar: Vinsælasta samvinnuhreyfing Evrópu
EyjanFastir pennar
Fyrir 2 vikum

Óttar Guðmundsson skrifar: Galdramenn ganga aftur

Óttar Guðmundsson skrifar: Galdramenn ganga aftur
EyjanFastir pennar
Fyrir 3 vikum

Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Missir Sjálfstæðisflokksins

Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Missir Sjálfstæðisflokksins
EyjanFastir pennar
Fyrir 3 vikum

Sigmundur Ernir skrifar: Flóttinn úr Sjálfstæðisflokknum

Sigmundur Ernir skrifar: Flóttinn úr Sjálfstæðisflokknum
EyjanFastir pennar
Fyrir 4 vikum

Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Skrýtnar áherslur

Kolbrún Bergþórsdóttir skrifar: Skrýtnar áherslur
EyjanFastir pennar
Fyrir 4 vikum

Sigmundur Ernir skrifar: Hræðslan við fjölbreytileikann

Sigmundur Ernir skrifar: Hræðslan við fjölbreytileikann