Gunnlaugur Stefánsson, fyrrverandi alþingismaður, fer hörðum orðum um opið sjókvíaeldi í grein á Vísir.is í dag. Gunnlaugur segir að með þeirri ákvörðun sinni að veita norska fiskeldisfyrirtækinu Löxum eignarhaldsfélagi leyfi til laxeldis í opnum kvíum í Reyðarfirði hafi stofnunin fært Norðmönnunum 37 milljarða króna á silfurfati:
„Matvælastofnun gaf nýlega norska fiskeldisfyrirtækinu Löxum eignarhaldsfélagi ehf leyfi til að ala tíu þúsund tonn af norskum og frjóum laxi í opnum sjókvíum í Reyðarfirði og til viðbótar sex þúsund tonna framleiðslu sem er þar fyrir. Fyrirtækið hyggst því ala samtals sextán þúsund tonn af laxi í firðinum. Á uppboði á laxeldisleyfum í Noregi 20. ágúst s.l. keypti laxeldisfyrirtækið Salmar, sem er m.a. stórtækt í laxeldi í Arnarfirði, Patreksfirði og Tálknafirði, átta þúsund tonna leyfi og greiddi fyrir það 30 milljarða íslenskar krónur. Íslensk stjórnvöld voru því að gefa norskum eldisrisa nýtt laxeldisleyfi í Reyðarfirði sem hefði þurft að borga 37 milljarða fyrir í Noregi.“
Gunnlaugur segir að Matvælastofnun beiti þeim lagaákvæðum sem hentar hverju sinni til að veita leyfi af þessu tagi. Gunnlaugur segir opið skjókvíaeldi vera umhverfisógn:
„Opið sjókvíaeldi er ein mesta ógn sem steðjar að umhverfinu. Það hefur reynslan staðfest. Þess vegna hefur þróunin í nágrannalöndum okkar verið að beina eldinu upp á land eða í lokuð kerfi sem uppfylla ítrustu umhverfiskröfur. Á matvælamörkuðum heimsins er oftar spurt um uppruna vörunnar og þeim fjölgar ört í hópi neytenda sem neita að borða fisk úr opnum sjókvíum þar sem lúsin herjar, eiturefnum er mokað ofan í kvíarnar og úrgangurinn mallar í kringum fiskinn.“
Íslendingar séu hins vegar mjög kærulausir gagnvart þessari eldisaðferð. Mótvægisaðgerðir beinist að sleppingum stórra fiska: „En reynslan í nágrannalöndum staðfestir, að mesta ógnin stafar af seiðasleppingum úr kvíum sem síðar verða kynþroska fiskar og þekkjast ekki ómerktir frá villtum laxi í veiðiánum. Þá er opinbert eftirlit með eldinu í molum. Eldisiðjan á að hafa eftirlit með sjálfri sér og tilkynna ef eitthvað fer úrskeiðis. Er það trúverðugt? Enda er Ísland eins og paradís fyrir útlenska eldisrisa sem eru á flótta með opna eldið vegna skelfilegrar reynslu fyrir villta fiskistofna og umhverfið í heimabyggð. Svo fá þeir leyfin á Íslandi ókeypis ofan á allt saman.“
Gunnlaugur gagnrýnir lífeyrissjóðinn Gildi fyrir að ætla að fjárfesta fyrir milljarða af lífeyrissparnaði launafólks í fiskeldi. Segir hann litla fagmennsku vera að baki ákvörðun lífeyrissjóðsins.
Gunnlaugur segir að lokum:
„Hvað getur hamið græðgina gegn náttúrunni?
Þess verður skammt að bíða, að Ísland verði að athlægi utan landsteinanna fyrir nýlenduhegðun útlenskra eldisrisa og undirlægju stjórnvalda gagnvart sjókvíaeldinu.“
