Þetta er niðurstaða nýrrar rannsóknar með yfir þrjú þúsund þátttakendum sem birtar voru í vísindaritinu Journal of Personality and Social Psychology.
Í rannsókninni kom fram að þegar fólk gerir saklaus mistök – til dæmis veifar óvart til rangrar manneskju eða segir eitthvað klaufalegt – þá líta aðrir jákvæðar á viðkomandi ef hann tekur mistökunum með húmo.
Þeir sem hlógu að sjálfum sér voru oftar taldir hlýrri, hæfileikaríkari og einlægari en þeir sem brugðust við með því að roðna eða skammast sín.
„Að viðurkenna mistökin og hlæja fyrst getur gjörbreytt andrúmsloftinu,“ segir Övül Sezer, dósent við Cornell-háskóla og einn höfunda rannsóknarinnar. „ Þá færist viðkomandi úr því að vera dæmdur yfir í að virðast manneskjulegri í augum annarra.“
Sezer rannsakar meðal annars hvernig fólk mótar ímynd sína í samskiptum við aðra. Hún hefur einnig bakgrunn í uppistandi og segir þá reynslu hafa hjálpað sér að skilja betur hlutverk sjálfshæðni í félagslegum samskiptum.
Sálfræðingar segja að húmor sem beinist að manni sjálfum geti gefið til kynna sjálfsöryggi og heilbrigða sjálfsmynd. Aftur á móti geta sterk „vandræðaviðbrögð“ látið viðkomandi virðast óöruggan eða sjálfhverfan, að því er fram kemur í umfjöllun tímaritsins Time.
Rannsakendur leggja þó áherslu á að áhrifin eigi aðeins við þegar um er að ræða saklaus mistök. Ef einhver hlær að sér eftir atvik þar sem annar verður fyrir skaða, til dæmis ef samstarfsmaður slasast eða einhverjum er ranglega óskað til hamingju með meðgöngu sé slíkt frekar túlkað sem tillitsleysi en eitthvað annað.
„Lykilatriðið er að viðbrögðin passi við alvarleika aðstæðnanna,“ segir Sezer.
Rannsóknin bendir jafnframt til þess að fólk hafi tilhneigingu til að ofmeta hversu mikið aðrir taka eftir eigin mistökum. Smávægileg klaufaskapur, sem virðist stór í augum þess sem gerir mistökin, hefur oft lítil áhrif á aðra – sérstaklega ef viðkomandi bregst við með léttleika og húmor.
