Eini mælikvarðinn á það hvort aðild að ESB hafi reynst ríkjum vel er hversu ánægt fólkið í ríkjunum er með aðildina og í ríkjum ESB er fólkið hæstánægt, líka þar sem mjótt var á munum við inngöngu. Sums staðar er ánægja með aðild meira en 90%. Fólk vill ekki láta einhverja elítu segja sér fyrir verkum og tekur eigin ákvarðanir. Sveinn Andri Sveinsson, hæstaréttarlögmaður, er gestur Ólafs Arnarsonar í hlaðvarpi Eyjunnar.
Hér má hlusta á brot úr þættinum:
Svo er mjög auðvelt að benda á Noreg sem hefur tvívegis gert aðildarsamning. Þjóðin hefur í bæði skiptin hafnað þessum aðildarsamningum og Noregur er ekkert inni í ESB. Noregur gekk ekkert í ESB þegar hann hóf aðildarviðræður, ekki frekar en við gerðum það þegar við hófum aðildarviðræður á sínum tíma.
„Nei, akkúrat. Nú er bara farið þessi aðferðafræði sem notuð er, er kokkuð upp, ég held að höfundur þessarar aðferðafræði sé Björn Bjarnason sem tók svo U-beygju og talar síðan gegn þessari sömu aðferðafræði.
Ef það verður sagt nei núna 29. ágúst þá stollast þetta mál í einhver par ár svo er aftur farið af stað. Þetta er svo vitlaust, vegna þess að það er miklu hreinlegra bara að fá samning á borðið og ef fólk segir nei þá, þá er málið dautt í einhver næstu 20 ár. Þannig að þetta er svo heimskuleg pólitík að mínu mati. Það er verið að reyna að segja fólki að, allavega mín reynsla af kjósendum er þessi að þegar einhver svona elíta, hvort sem það er stjórnmála- eða fjármagnselíta, er að reyna að segja fólki að hlutirnir séu svona og svona. Þessar kreddur sem er verið að segja fólki: Það muni aldrei nást neinir samningar, við vitum betur og svo framvegis. Þá held ég að þetta fari dálítið öfugt í fólk.“
Og eins og þú bendir á, það var nú mikið af þessu, elítan tók saman höndum og sagði þjóðinni að kjósa Katrínu Jakobsdóttur sem forseta. Þetta hefur áður verið gert og þetta hefur alltaf mistekist.
„Fólkið hlustaði ekki á þetta.“
Þjóðin lætur ekki segja sér fyrir verkum.
„Ég held að hinn almenni kjósandi átti sig á því um hvað er verið að tefla og ég hef hitt gamla samherja mína úr Sjálfstæðisflokknum og þeir segja við mig: Að sjálfsögðu segir maður bara já núna, svo bara áskil ég mér rétt til að segja nei þegar samningurinn er kominn á borðið. Það er svona, það hljómar mjög skynsamlega.“
Þetta er bara eins og ef við erum að skoða fasteign. Við gerum kannski tilboð í fasteign, skoðum hana vel, kynnum okkur hana, fáum jafnvel sérfræðing til þess að taka út og svo gerum við tilboð byggt á því og mögulega nær saman þannig að báðir aðilar eru ánægðir, þá verður samningur, annars ekki.
„Það sem er svo magnað í þessu og það gleymist er að þú getur haft alls kyns skýrslur og alls kyns fræðimenn sem koma og tala um það, hvað er þetta hagstætt fyrir Ísland að fara hérna inn og verður þetta svona? Og sumir náttúrlega, eðli máls samkvæmt, setja þetta allt í einhverjum gyllingum og aðrir sjá bara djöfulinn í þessu öllu saman.
En það er sama hversu margar skýrslur þú gefur út og rannsóknir, rannsakar í bak og fyrir og heldur marga fundi um þetta. Eini rétti mælikvarðinn á það hvort að aðild að Evrópusambandinu hefur reynst öðrum ríkjum vel. Við hljótum að horfa á það, bíddu, við erum að fara hérna inn, hefur þetta reynst öðrum vel? Það er fólkið í þessum löndum. Ríkisstjórnir og flokkar og hagsmunasamtök geta haft skoðun á þessu. En pöpullinn, almenningur í þessum löndum, það er svo áhugavert að skoða hvað þetta fólk segir.
Og það var einmitt gerð þarna könnun núna í vor á þessu ári. Það var spurt hvort landið hefði hagnast að mati borgaranna á ESB-aðild. Þetta er Eurobarometer skoðanakönnun. Í neðsta sæti er almenningur í Búlgaríu sem segir að, ja, 54% aðspurðra segja að þetta hafi gagnast landinu vel. En taktu eftir því að 93% Íra telja að þetta hafi gagnast landinu, 92% Portúgala og Litháa og 91% Lúxemborgara og 91% Maltverja og 89% Dana og 87% Pólverja. Þannig að þetta er bara, það er yfirgnæfandi þetta álit almennings í þessum lögnum, það er ánægt með að þeirra land gekk inn í Evrópusambandið. Það hefur talið sér og sjálfum sér þetta hafa verið til farsældar. Þetta er eini rétti barómeterinn á það hvort að þarna er þetta á að líta út fyrir okkur.“
Já og vel að merkja, í mjög mörgum þessara landa þá skiptist þjóðin í mjög jafnar fylkingar við inngönguna, hvort að það væri rétt spor eða ekki. Og það er yfirgnæfandi meirihluti núna. Svo gerist annað. sjáum náttúrlega með Bretland sem fór út. Þar er núna mikill meirihluti sem að sér eftir þeirri ákvörðun og vill fara aftur inn.
„Já, ég er þess fullviss að Bretarnir munu fara í það ferli að fara þarna inn aftur. Brexit voru náttúruhamfarir af mannavöldum.“
Hægt er að hlusta á hlaðvarpið í heild sinni hér:
Einnig er hægt að hlusta á Spotify.
