Hugrún Sigurjónsdóttir sálfræðingur ræðir mikla notkun Íslendinga á þunglyndislyfjum í aðsendri grein á Vísir.is. Hún bendir á að þunglyndislyf séu ekki sjálfkrafa upphafspunkturinn þegar kemur að meðhöndlun á andlegri vanlíðan. Síðan segir hún:

„Þeir sem taka þunglyndislyf ættu líka að spyrja sig þeirrar spurningar hvort ávinningur sé af því að taka lyfið? Eru þau hjálpleg í baráttunni við kvíðann, þunglyndið eða aðra vanlíðan? Finn ég mun á mér eftir að ég fór að taka lyfið? Þeir eru ófáir sem ég hef hitt sem eiga erfitt með að muna hvenær þeir byrjuð að taka lyfin og aðrir eru ekki vissir hvort þau séu að gera gagn.

Eru kostir þess að taka lyfin meiri en gallarnir til lengri tíma litið? Öll lyf hafa aukaverkanir en við finnum mismikið fyrir þeim.“

Hugrún bendir á að þunglyndislyfjum sé ætlað að hafa áhrif á magn seretonins í heila en hins vegar hafi rannsóknir ekki náð að sanna að þunglyndi orsakist af lágu magni seretonins í heila. Hún veltir upp þeirri spurningu hvort þunglyndislyf geri meira ógagn en gagn þegar til lengri tíma er litið. Ennfremur bendir hún á að sumar tegundir þunglyndislyfja séu tengdar aukinni hættu á sjálfsvígum hjá fullorðnum með þunglyndi.

Hugrún skrifar:

„Sertral er eitt algengasta þunglyndislyfið á Íslandi en Hugrún nefnir til sögunnar aukaverkanir lyfsins: Hjartaónot, verkur fyrir brjósti, hreyfitruflanir, höfuðverkur, sundl, þreyta, kviðverkur, hægðatregða, uppköst, lystarleysi, munnþurrkur, svitamyndun, ógleði, niðurgangur, meltingatruflanir, skapgerðabreytingar, minnkuð kynhvöt, útbrot, kláði og öndunarerfiðleikar.“

Hún nefnir til sögunnar viðtal við konu sem þjáðist af kulnun og segist óska þess að læknirinn hennar hefði lagt meiri áherslu á lífsstílsbreytingar en notkun þunglyndislyfja.

Breytt hegðun og sálfræðimeðferð

Hugrún heldur því fram að breytt hegðunarmynstur og sálfræðimeðferð sé ekki síður gagnlegt við meðferð þunglyndis en þunglyndislyf:

„Það er staðreynd að þegar kemur að meðhöndlun sálrænna vandamála á borð við kvíða og þunglyndi gilda sömu lögmál og við meðhöndlun líkamlegra vandamála eins og sykursýki og hækkaðs blóðþrýstings. Það sem skiptir máli er að breyta HEGÐUN. Ef við glímum við sykursýki 2 eða hækkaðan blóðþrýsting þurfum við að breyta mataræði og/eða minnka streitu.

Sömu lögmál gilda þegar kemur að andlegri vanlíðan. Breytt hegðunarmynstur er grundvöllur að betri líðan. Við þurfum að gera meira af því sem gefur okkur gleði og auka daglega virkni og hreyfingu.“