Á fimmtudag skrifuðu 55 ríki undir yfirlýsingu á vettvangi Sameinuðu þjóðanna til að minnast að 90 ár eru liðin frá manngerðu hungursneyðinni Holodomor í Úkraínu. En hún var framin í valdatíð Jósefs Stalíns leiðtoga Sovétríkjanna.

Flest ríkin sem skrifuðu undir yfirlýsinguna eru Evrópuríki og Evrópusambandið gerði það einnig. Einnig Bandaríkin, Kanada, Japan, Suður Kórea, Ástralía og fleiri ríki.

Talið er að í Holodmor hafi á bilinu 3 til 8 milljónir Úkraínumanna dáið. Til að stöðva andóf í Úkraínu tók Stalín matvælaframleiðslu, einkum kornframleiðslu, í síauknum mæli af Úkraínumönnum með skelfilegum afleiðingum. Þöggun ríkti um hungursneyðina þangað til Sovétríkin voru við það að liðast í sundur.

Rússar noti enn þá sömu aðferðir

„Við viljum nota þetta plagg til þess að Holodomor verði áminning fyrir núverandi og komandi kynslóðir um að virða mannréttindi til að koma í veg fyrir að þetta endurtaki sig,“ sagði Sergiy Kyslytsya, fastafulltrúi Úkraínu hjá Sameinuðu þjóðunum.

Rof á matvælaframleiðslu og dreifingu ógnar matvælaöryggi heimsins, sérstaklega fyrir viðkvæmustu hópana. Í dag sé Úkraína að berjast við sama aðila og skipulagði mannskæða hungursneyð fyrir 90 árum.

„Stalín gerði matvæli upptæk og svelti fólk til dauða, Pútín hefur gert allsherjar innrás,“ sagði Kyslytsya og minntist á að Pútín hefði beint spjótum sínum að kornútflutningi á Svartahafi, sem hafi ekki aðeins áhrif á Úkraínu heldur mörg önnur lönd sem reiða sig á úkraínskt korn.

Munurinn á ástandinu núna og fyrir 90 árum sé hins vegar að stærstur hluti heimsins styðji Úkraínu í sinni baráttu.

Yfirlýsing í átta liðum

Yfirlýsingin var í átta liðum. Meðal annars að undirrituð ríki viðurkenni að hungursneyðin var manngerð, fordæmi miskunarlausar aðgerðir stjórnar Stalíns, minnist fórnarlambanna og styðji rannsóknir á harmleiknum.