John Bolton sem var þjóðaröryggisráðgjafi Donald Trump á fyrra kjörtímabili hans sem Bandaríkjaforseti varar Íslendinga við því að vekja of mikla athygli á sér gagnvart forsetanum og segir að sérstaklega slæmt væri ef Trump kæmist að því að Ísland eyði frekar litlu í varnarmál og hafi ekki eigin her.
Bolton lætur þessi ummæli falla í viðtali í nýjasta tölublaði Heimildarinnar.
Bolton var þjóðaröryggisráðgjafi Trump frá 2018-2019 en það kastaðist í kekki á milli þeirra. Síðan þá hefur Bolton reglulega gagnrýnt Trump og fundið honum allt til foráttu.
Í viðtalinu við Heimildina ræðir Bolton um þá staðreynd að Ísland er töluvert undir viðmiðum, sem Trump hefur áður krafist af aðildarríkjum Atlantshafsbandalagsins (NATO), um að eyða að minnsta kosti 2 prósent af vergri landsframleiðslu í varnarmál. Raunar hefur Trump eftir að hann tók aftur við forsetaembættinu krafist þess að viðmiðin verði 5 prósent.
Trump hefur hótað því að Bandaríkin muni ekki koma þeim aðildarríkjum NATO til varnar sem fari ekki eftir þessu. Bolton segir að þegar þetta beri á gómana hafi hann spurt stuðningsmenn Trump eftirfarandi spurninga:
„Væruð þið sátt við að hafa rússneskar og kínverskar flota- og flugstöðvar á Íslandi? Þið mynduð ekki hafa neinar áhyggjur af því, ekki satt? Þá vakna þau aðeins og segja nei, það er ekki nákvæmlega það sem við áttum við.“
Bolton ráðleggur þó íslenskum stjórnvöldum að funda með Trump á endanum en vera ekkert að flýta sér að því og ráðgast fyrst við hin norrænu ríkin enda sé Ísland eitt af þeim. Vill hann meina að eftir það væri góð hugmynd að leggja fram með lágstemmdum hætti tillögu um að Bandaríkin sendi aftur herlið til Íslands. Hann segir að best væri að leyfa Trump að eigna sér alfarið heiðurinn af því:
„Látið hann fá heiðurinn honum líkar það alltaf.“
Bolton telur það góða hugmynd fyrir bæði löndin að Ísland óski eftir endurkomu bandaríska hersins. Hann telur óþarfi að Ísland stofni eigin her og mælir fremur með því að Landhelgisgæslan verði efld á þann hátt að það gagnist NATO í heild, með sérstakri áherslu á að gæta hafsvæðisins í kringum Ísland.
Bolton mælir með því að íslensk stjórnvöld rækti samskiptin við önnur ríki, en Bandaríkin, og efli getu sína í öryggismálum næstu eitt til tvö árin og voni að Trump taki ekki eftir Íslandi á meðan en þegar það loksins gerist sé nauðsynlegt að vera vel undirbúin.
