Eins og DV greindi frá fyrir helgi komst úrskurðarnefnd í vátryggingamálum að þeirri niðurstöðu að karlmaður sem varð fyrir varanlegum skaða í kjölfar misheppnaðrar ófrjósemisaðgerðar ætti rétt á bótum úr sjúklingatryggingu læknisins, hjá ónefndu tryggingafélagi, sem gerði aðgerðina. Lögmaður á lögmannsstofunni sem annast hefur mál mannsins hefur nú greint frá því að tryggingafélagið neiti að hefja það ferli sem þurfi að fara í til að greiða bæturnar og telji að maðurinn eigi næst að krefjast bóta frá ríkinu þar sem nefndin hafi einnig komist að þeirri niðurstöðu að mistök á Landspítalanum hafi átt sinn þátt í afleiðingunum af aðgerðinni en taka þurfti annað eistað úr manninum.
Bryndís Gyða Michelsen lögmaður hjá lögmannsstofunni Bótarétti greinir frá þessu í aðsendri grein á Vísi.
Íslenskur karlmaður missti annað eistað eftir að hafa farið í ófrjósemisaðgerð
Nefndin taldi að eftirfylgni af hálfu læknisins hafi verið svo ábótavant að hefði hann hagað henni betur hefði mátt grípa mun fyrr inn í ástandið en maðurinn hafði ítrekað samband við lækninn eftir aðgerðina vegna mikillar bólgu og óþæginda. Læknirinn vildi hins vegar ekki fá hann aftur til sín í skoðun svo maðurinn leitaði til Landspítalans. Nefndin komst að þeirri niðurstöðu að þótt tafir á greiningu og rangtúlkun gagna á Landspítalanum hafi einnig átt þátt í framgangi einkenna mannsins, útiloki það ekki bótaskyldu læknisins.
Bryndís segir að tryggingafélagið hafi þó ákveðið að una úrskurðinum og ekki nýta sér lögbundinn rétt sinn til að hafna niðurstöðunni með sérstakri tilkynningu þess efnis. Þrátt fyrir þetta haldi félagið áfram að tefja málið með því að vísa ábyrgðinni yfir á ríkið.
Bryndís segir að Bótaréttur hafi lagt fram kæruna til nefndarinnar fyrir hönd mannsins. Í kærunni hafi meðal annars verið bent á að mistök sem kynnu að hafa verið gerð á Landspítalanum útilokuðu á engan hátt ábyrgð læknisins. Sú afstaða hafi verið studd áliti landlæknis, sem hafi talið að bæði læknirinn og Landspítalinn hefðu ekki sinnt umbjóðanda Bótaréttar sem skyldi.
Niðurstaða nefndarinnar sé hins vegar afdráttarlaus. Maðurinn eigi rétt á bótum og tryggingafélagið hafi fallist á það.
Félagið hafni hins vegar að ganga þegar í stað í það ferli að greiða bæturnar en telji hins vegar að maðurinn eigi að fara í gegnum „hið þunga og seinvirka kerfi“ Sjúkratrygginga Íslands, láta ríkið meta tjónið og greiða bætur og meta skiptingu skaðabótaábyrgðarinnar á milli umrædds læknis og Landspítalans.
Bryndís segir að ljóst sé að þessi afstaða tryggingafélagsins standist enga lagalega skoðun. Lög um sjúklingatryggingu veiti tjónþola skýran rétt til að krefja vátryggingafélagið beint um bætur, óháð því hvort aðrir kunni að bera samábyrgð.
Þar á Bryndís væntanlega við þau lög um sjúklingatryggingu sem voru í gildi þegar aðgerðin var gerð árið 2023 en frá og með síðasta ári er sjúklingatrygging alfarið á hendi Sjúkratrygginga Íslands en vegna atvika sem urðu fyrir árið 2025 þarf enn að sækja í sjúklingatryggingu hjá tryggingafélögum, hafi viðkomandi stofnun, einkastofa eða heilbrigðisstarfsmaður verið með slíka tryggingu þar.
Bryndís segir enn fremur að með því að vísa á Sjúkratryggingar sé umrætt tryggingafélag í raun að reyna að koma sér undan kostnaði við lögboðið mat á tjóninu og velta þeirri vinnu yfir á ríkið:
„Slík framganga tefur málið verulega og eykur kostnað og álag á einstakling sem þegar hefur þurft að sækja rétt sinn fyrir úrskurðarnefnd og bera af því kostnað.“
Bryndís segir það öfugsnúið að sjúklingur þurfi að standa straum af kostnaði við að fá fram réttmæta niðurstöðu til þess eins að mæta nýjum hindrunum þegar sigur sé í höfn. Það sé grundvallaratriði að tjónþolar þurfi ekki að berjast við tvö kerfi, fyrst til að ná fram réttlæti og svo til að fá því framfylgt. Afleiðingin bitni eingöngu á tjónþolanum.
Bryndís minnir á að meðferð mála hjá Sjúkratryggingum taki almennt mun lengri tíma en uppgjör hjá tryggingafélögum:
„Með því að neita að framkvæma mat og krefjast þess að farin verði krókaleið í gegnum ríkið virðist félagið meðvitað tefja greiðslu bóta til einstaklings sem hefur þegar þurft að bera lögfræðikostnað til að fá rétt sinn viðurkenndan.“
Að lokum segir Bryndís að við þetta verði ekki unað. Óskað verði eftir því hjá þar til bærum sérfræðingum að leggja mat á tjónið svo unnt verði að krefja tryggingafélagið um réttmætar skaðabætur. Hvort tryggingafélagið haldi áfram uppi þeim vörnum að framkominni þeirri fjárkröfu að maðurinn þurfi fyrst að gera kröfu á ríkið verði áhugavert að fylgjast með.
Grein Bryndísar í heild sinni er hægt að nálgast hér.
