„Þessi bókstafur hefur fjölmargar merkingar. Samkvæmt námskrá (sem á að ráða) á hann að tákna tiltekna lýsingu á námsmanni – og munurinn á B nemanda og C nemanda er afskaplega óljós (yfirleitt bara eitt atviks- eða lýsingarorð).
Þannig verður einn skitinn bókstafur að verðmætri vöru. Tíu ára nám er niðursoðið í eina tilviljanakennda lýsingu og tilgangur náms horast niður í ómerkilegasta hismi.
Þessu þarf að hætta. Þessir örfáu skólar sem treysta sér helst ekki til að kenna venjulegu fólki þurfa að átta sig á því að þeir eru að skaða samfélag sitt – og fletja úr nám í landinu. Þannig hamla þeir þroskamöguleikum nemenda sinna og vinna gegn frumskyldu skóla,“
segir Ragnar Þór Pétursson, kennari og fyrrum formaður Kennarasambands Íslands, í færslu á Facebook um lokaeinkunnir grunnskólanna.
Segir hann skóla þurfa að ástunda fjölbreytt námsmat. Það þarf að meta framfarir nemenda, gæði kennslu og ótal margt annað. Við lok grunnskóla þurfi að auki að gefa einn bókstaf – til að tákna stöðu nemandans á tilteknu sviði, til dæmis stærðfræði eða dönsku.
„Þessi bókstafur hefur fjölmargar merkingar. Samkvæmt námskrá (sem á að ráða) á hann að tákna tiltekna lýsingu á námsmanni – og munurinn á B nemanda og C nemanda er afskaplega óljós (yfirleitt bara eitt atviks- eða lýsingarorð).
En bókstafurinn á að tákna fleira. Honum var ætlað að raða nemendum í tilgreindan fjölda flokka, jafn marga og nemendum er raðað í á Pisa-prófunum og á samræmdu prófunum (RIP).
Loks á bókstafurinn að tákna mat á því hvort nemandi skuli fara í viðkomandi fag á fyrsta eða öðru hæfniþrepi í framhaldsskóla. Fari hann á fyrsta þrep – er hann eins og við flest sem fórum í fjögurra ára framhaldsskóla – en fari hann á annað hæfniþrep hoppar hann yfir fyrsta áfangann. Til að tákna að nemandinn ráði við það á að gefa honum B.
B+ og A er svo einungis hægt að skilja á annan af tveimur háttum. Með því að sauma fleiri atviks- og lýsingarorðum í lýsinguna á nemandanum (Hann les rosa, svaka, ofsalega lipurt) eða með því að segja að hann sé svo miklu betri en allir aðrir nemendur að rétt sé að sérmerkja hann. En það breytir samt engu um það að hann fer að fást við sömu áfanga og sá sem fær B.“
Fleyta rjómann af nemendahópnum
Ragnar Þór bendir síðast, en þó allra síst á að nokkrir framhaldsskólar noti bókstafina til að fleyta rjómann af nemendahópnum „til þess að tryggja að nemendahópurinn sé örugglega nógu stórkostlegur. Er þá yfirleitt ekki litið við C nemendum nema í algjörum undantekningatilfellum og A er það sem öllu skiptir.“
Allan tíunda bekk er síðan nánast allur bráðgeri hluti tíunda bekkjar í okkar landshluta meira og minna sturlaður af áhyggjum yfir því hvort hann komist í hóp útvalinna – hvort ekki sé öruggt að nógu margir verði lélegri en þeir til þess að þeir hljóti náð fyrir vali vinsælustu framhaldsskólanna.“
Telur að skólar ættu að hafa inntökupróf eða inntökuferli
Ragnar Þór telur að þeir skólar sem vilji fleyta rjómann af nemendahópnum með þessum hætti ættu að halda inntökupróf eða hafa inntökuferli þar sem þeir nemendur sem vilja geta sýnt sín spil.
„Það ferli ætti að vera gegnsætt og sanngjarnt og ólíkt núverandi kerfi ættu drengir ekki að fá þar afslátt út á kynferði sitt. Það ætti að athuga í slíku ferli hvað er á bak við töluna. Kynnast gítarsnillingnum sem situr heima og plokkar upp Pink Floyd af hljómplötum, unga eldhuganum sem í uppreisn neitar að skrifa ufsilon – og er frumlegri hugsuður en við öll, lesblinda dugnaðarforkinum sem bítur í skjaldarrendur og ræðst stöðugt á fjallið og er svo listrænn að það mætti halda að það rynni olíumálning í æðum hans, unga fiðlusnillingnum sem í laumi leggur Bach á hilluna og spilar þungarokk.
Það þarf ekki alltaf að reyna að troða úlfaldanum gegnum nálaraugu. Þá á enginn sérstakt erindi gegnum slík augu og það er engin sérstök dyggð að passa þar í gegn.
Við eigum að hætta þessu rugli og leyfa börnum að útskrifast úr grunnskóla án þess að tilvist þeirra sé smættuð niður í yfirborðskennda stafrófsröð – sem segir sáralítið um það hvað þau geta eða munu gera í framtíðinni.“
