Gunnar Pálsson, fyrrverandi sendiherra, segir að lokun Hormússunds vegna Írans-stríðsins sýni hvað lega lands sem getur skipt miklu máli en lokun sundsins hefur verið Írönum sterkt vopn í styrjöld þeirra við Bandaríkjamenn og Ísraela.

„Lokun sundsins, með öllum þeim afleiðingum sem hún hefur framkallað, hefur minnt á að hver sá sem hefur kverkatak á lífæð flutninga um höfin hefur auðnuveg heimsins í hendi sér,“ segir Gunnar í aðsendri grein í Morgunblaðinu.

Hann minnir á að Íslendingar þekki það vel af eigin raun að vera í þjóðbraut flutningaleiða. „Flest bendir til að í framtíðinni kunni umferð skipa meðfram Íslandsströndum sem haft gæti þýðingu í heimsviðskiptum að aukast, þó ekki væri nema vegna fyrirsjáanlegra breytinga á náttúrufari norðurslóða, hlýnunar og ísbráðnunar, sem ryðja myndu braut fyrir opnun nýrra og hagkvæmari siglingaleiða. Gangi það eftir mun varðstaða Íslands við hliðið milli Grænlands og Íslands annars vegar og Íslands og Bretlands hins vegar (GIUK) verða jafnvel mikilvægari en áður,“ skrifar Gunnar.

Hann segir að með þessa framtíðarsýn í huga sé óráðlegt að storka Bandaríkjamönnum. Borið hefur á því að íslensk stjórnvöld sýni áhuga á því að efla varnarsamstarf við Evrópusambandið og jafnvel fjarlægjast Bandaríkin. Gunnar segir hins vegar:

„Á lýðveldistímanum hefur það reynst þjóðinni heilladrjúgt að kunna að greina á milli þess sem henni er í sjálfsvald sett í utanríkismálum og hins sem hún ekki fær við ráðið. Hættu stjórnvöld að virða þessi mörk, en freistuðust til þess að storka vinveittu flotaveldi, sem eitt getur annast varnir landsins, tækju þau ónauðsynlega áhættu, auk þess að hunsa endurtekinn lærdóm sögunnar. Svo vitnað sé til hins franska Talleyrands væri það ekki glæpur, heldur verra en það, mistök.“