Matvælaráðuneytið hefur lagt fram drög að lagafrumvarpi til kynningar í Samráðsgátt stjórnvalda. Varðar frumvarpið breytingar á lögum um veiðigjald en til stendur að hækka gjaldið á uppsjávartegundir.

Í kynningu á efni frumvarpsins segir að lagt sé til að veiðigjald á uppsjávartegundir verði hækkað úr 33 prósent í 45 prósent. Á móti verði hins vegar álag á uppsjávartegundir fellt brott ásamt heimild laganna til að draga veiðigjald sem rekstrarkostnað frá tekjuskattsstofni. Frumvarpið er sagt byggja að hluta til á umfjöllun um veiðigjald í skýrslu starfshópa Auðlindarinnar okkar – Sjálfbær sjávarútvegur og muni að hluta til uppfylla markmið fjármálaáætlunar 2025-2029 um hækkun veiðigjalds.

Enn fremur kemur fram að verði frumvarpið að lögum sé áætlað að hækkun veiðigjalds á uppsjávartegundir muni leiða til um eins milljarðs króna hækkunar á tekjum ríkisins í meðalári, en á móti muni niðurfelling 10 prósent álags á uppsjávarstofna lækka tekjur ríkissjóðs um 200 milljónir króna og heildaraukning á tekjum ríkissjóðs muni því nema um 800 milljónum króna.

Nokkur óvissa sé um þær heildartekjur sem breytingin muni skila þar sem veiðigjald byggi á aflaverðmæti nytjastofna og ráðgjöf um leyfilegan heildarafla hverrar tegundar fyrir sig, sem liggur ekki fyrir nema í ár í senn og því veruleg óvissa um það hver þróun veiðigjaldsins verði, þegar litið sé til lengra tímabils en yfirstandandi fiskveiðiárs. Ákveðin óvissa sé einnig um það hverju niðurfelling heimilda til að draga veiðigjald frá tekjuskattsstofni muni nákvæmlega skila í tekjum ríkissjóðs. Það ráðist m.a. af því að ekki sé unnt að ganga út frá því að allir sem greiði veiðigjald séu með jákvæðan tekjuskattsstofn, m.a. vegna tapreksturs eða nýtingu eldra taps. Líklegt megi þó telja að heildartekjuskattur á lögaðila sem greiði veiðigjald kunni að hækka um 10-20 prósent af því sem nemur greiddu veiðigjaldi ár hvert.