

Jóhann Óli Hilmarsson, rithöfundur og fuglaverndarmaður, gagnrýnir harkalega tillögu Framsóknarmanna og Miðflokksmanna um veiðar á álftum og gæsum utan hefðbundins veiðitíma. Dráp og blóðsúthellingar séu ekki leiðin til að verja túnin.
Samkvæmt tillögunni, sem Framsóknarmaðurinn Þórarinn Ingi Pétursson lagði fram og þrír aðrir þingmenn styðja, yrði umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra falið að útbúa tillögur um heimild til tímabundinna veiða nokkurra tegunda utan hefðbundins veiðitíma. Það er á álft, grágæs, heiðagæs og helsingja.
Veiðarnar yrðu leyfðar á svæðum, svo sem kornökrum og túnum, sem talin sé ástæða til að verja vegna ágangs fuglanna. Telji bændur sig verða fyrir miklum skakkaföllum vegna skemmdum á uppskeru.
Fuglaverndunarmaðurinn Jóhann Óli, sem er einna þekktastur fyrir útgáfu Fuglahandbókarinnar, er algerlega á móti þessari tillögu eins og kemur fram í umsögn hans til Alþingis. Krafan sé ekki ný af nálinni.
„Sú krafa kemur upp á hverju einasta ári að það þurfi að fara fram með skotvopnum gegn álftum og gæsum, sem eiga að eyðileggja uppskeru og lönd bænda. Það er ótrúlegt að fólk hafi ekki hugmyndaflug til annars en að fara með hernaði gegn blessuðum fuglunum, sem það er að fæða á ökrum sínum og túnum,“ segir Jóhann Óli í umsögninni. „Það eru til fjölmargar leiðir aðrar en dráp og blóðsúthellingar til að halda fuglunum frá, það verður held ég aldrei leyft að drepa álftir löglega og gæsir á varptíma. Það er heldur ekki umhverfisvænt að dreifa þungmálminum blýi yfir tún og akra landsmanna.“
Jóhann Óli segir að fyrst þurfi að skilgreina meint tjón landeigenda af fuglunum. Álftir séu stórir fuglar og fólk ofgeri oft bæði fjölda þeirra og tjón. Þetta sé að einhverju leyti sálrænt. Ef grípa eigi til aðgerða verði það að vera í samræmi við tjónið sem viðkomandi fuglar valdi.
Nefnir hann að til séu alls kyns fæliaðferðir. Svo sem fuglahræður, flugdrekar, blöðrur og leysigeislum. Einnig hljóðfælur, gasbyssur með háum hvellum og hátíðnihljóð. Þá hafi vel þjálfaðir hundar og drónar gagnast við að halda fuglum frá ökrum. Einnig sé hægt að koma upp lágum girðingum við akra því að álftir og gæsir lenda ekki í óslegnum kornökrum.
„Það hefur víða verið gripið til þess ráðs að rækta upp akra og tún sérstaklega fyrir fuglana, þar sem þeir geta etið í friði. Þeim er þá haldið frá öðrum svæðum og sækja þeir þá sérstaklega á þessa akra þar sem þeir fá frið,“ segir Jóhann Óli. Slíkt framtak hafi verið styrkt af hinu opinbera í nágrannalöndum. Álftir á óðali haldi öðrum álftum frá og því hafi framsýnir bændur reynt að fá álftir til að verpa í sínum löndum til að halda öðrum frá.
„Það hefur aldrei verið skoðað hvort fuglarnir geri jafnvel gagn í túnum, kornökrum og kartöflugörðum, þangað sem þær sækja helst utan varptíma. Álftin og flestar gæsirnar eru í eðli sínu votlendisfuglar og álftirnar verpa fyrst og fremst í votlendi, bæði á láglendi og heiðum uppi,“ segir hann að lokum. „Það hefur aldrei verið skoðað hvort fuglarnir geri jafnvel gagn í túnum, kornökrum og kartöflugörðum, þangað sem þær sækja helst utan varptíma. Álftin og flestar gæsirnar eru í eðli sínu votlendisfuglar og álftirnar verpa fyrst og fremst í votlendi, bæði á láglendi og heiðum uppi.“