fbpx
Föstudagur 20.febrúar 2026
Pressan

Þetta gera dularfullu heilahárin

Kristján Kristjánsson
Sunnudaginn 25. desember 2022 10:00

Heilinn er magnaður. Mynd:Getty

Ekki missa af Helstu tíðindum dagsins í pósthólfið þitt

Lesa nánar

Á heila okkar sitja örsmá bifhár. Áður var talið að þau væru leifar frá fyrri stigum þróunar okkar nútímamannanna og að þau gegndu engu hlutverki núna. En niðurstöður nýrrar rannsóknar benda til að þetta sé ekki rétt og að hárin gegni mikilvægu hlutverki.

Á vef ScienceAlert kemur fram að niðurstöður rannsóknarinnar bendi til að bifhárin á ákveðnum hluta heilans gegni hlutverki í tengslum við tímaskynjun okkar og skammtímaminni.

Bifhár eru vel þekkt annars staðar á líkamanum þar sem vitað er að þau hafa hlutverki að gegna við að flytja frumur úr stað og sem einhverskonar miðstöð fyrir þau boð sem líkaminn sendir.

En það er enn margt óljóst um hlutverk bifháranna á heilanum og hvað hlutverki þau gegna varðandi vitsmuni okkar og vitræna starfsemi hans.

Það er væntanlega þessi skortur á vitneskju okkar um hlutverk bifháranna sem varð til þess að vísindamenn við University of California Irvine ákváðu að rannsaka bifhárin á þeim hluta heilans sem heitir corpus striatum. Meðal margra verkefna þessa hluta heilans er að sjá um að vera „klukka“ hans.

Þessi hluti heilans tekur við þegar við erum að skipuleggja eitthvað, þurfum að einbeita okkur eða læra nýja hluti. Hann stýrir einnig hreyfingum okkar og ákvarðanatöku.

Svo virðist sem bifhárin gegni mikilvægu hlutverki í mörgum þessara verkefna.

Þessu komust vísindamennirnir að með tilraunum á músum. Þeir breyttu genum þeirra þannig að þeir fjarlægðu bifhárin frá corpus striatum hluta heilans.

Þetta hafði ekki áhrif á langtímaminni músanna né það sem þær höfðu lært áður en þær misstu hæfileikann til að læra nýjar hreyfingar en þær endurtóku ýmsar hreyfingar oftar.

Þær misstu getuna til að muna staðsetningar og áttir og áttu erfiðara með að sortera óþarfa áreiti, í umhverfinu, frá. Þær gátu heldur ekki brugðist hratt við nýju áreiti.

Það er ekki alltaf hægt að yfirfæra niðurstöður tilrauna á dýrum yfir á fólk en vísindamennirnir telja að í þessu tilfelli gildi niðurstöðurnar einnig um mannsheilann. Frekari rannsóknir munu leiða í ljós hvort það er rétt.

Athugasemdir eru á ábyrgð þeirra sem þær skrá. DV áskilur sér þó rétt til að eyða ummælum sem metin verða sem ærumeiðandi eða ósæmileg. Smelltu hér til að tilkynna óviðeigandi athugasemdir.

Fleiri fréttir

Mest lesið

Nýlegt

Pressan
Fyrir 2 dögum

Leitaði til lögreglu eftir að hann henti óvart gullinu sínu í ruslið – Sá fram á 18 milljón króna tjón

Leitaði til lögreglu eftir að hann henti óvart gullinu sínu í ruslið – Sá fram á 18 milljón króna tjón
Pressan
Fyrir 2 dögum

Tveir ICE-fulltrúar sendir í leyfi og sakaðir um að bera ljúgvitni eftir að innflytjandi var skotinn í fótinn

Tveir ICE-fulltrúar sendir í leyfi og sakaðir um að bera ljúgvitni eftir að innflytjandi var skotinn í fótinn
Pressan
Fyrir 3 dögum

Hvorki rauður eða gulur – Þetta er liturinn sem gáfað fólk kýs helst að sögn sálfræðinga

Hvorki rauður eða gulur – Þetta er liturinn sem gáfað fólk kýs helst að sögn sálfræðinga
Pressan
Fyrir 3 dögum

Hver er dularfulli Þjóðverjinn sem kemur fyrir 7.461 sinni í Epstein-skjölunum?

Hver er dularfulli Þjóðverjinn sem kemur fyrir 7.461 sinni í Epstein-skjölunum?
Pressan
Fyrir 4 dögum

Þetta er lúxusinn sem hinir ofurgreindu hafa aðgang að

Þetta er lúxusinn sem hinir ofurgreindu hafa aðgang að
Pressan
Fyrir 4 dögum

Samkvæmt vísindunum eru konur ánægðastar með þessa menn

Samkvæmt vísindunum eru konur ánægðastar með þessa menn
Pressan
Fyrir 5 dögum

Pútín og Kim senda konur í lagervinnu og launin fara beint til einræðisstjórnarinnar

Pútín og Kim senda konur í lagervinnu og launin fara beint til einræðisstjórnarinnar
Pressan
Fyrir 5 dögum

Hið óhugsandi er orðið alvara – Norðurlöndin ræða um að koma sér upp kjarnorkuvopnum

Hið óhugsandi er orðið alvara – Norðurlöndin ræða um að koma sér upp kjarnorkuvopnum