fbpx
Föstudagur 27.febrúar 2026
Eyjan

Er hægt að bjarga sparisjóðunum?

Egill Helgason
Þriðjudaginn 10. mars 2009 09:17

Ekki missa af Helstu tíðindum dagsins í pósthólfið þitt

Lesa nánar

Steingrímur J. segir að allt verði gert til að bjarga sparisjóðunum.

En sparisjóðirnir ramba margir á barmi gjaldþrots – og er varla viðbjargandi.

Skuldir Sparisjóðabankans eru óskaplegar, og það er spurning með Byr – þolir hann gjaldþrot Baugs?

(Byr er reyndar ekki sparisjóður lengur nema að nafninu til.)

Hvernig á þá að bjarga þessum félögum?

Með því að dæla inn í þá fé frá ríkinu – það er varla til önnur leið.

Þeir geta ekki sótt sér fé neitt annað.

En eftir hvaða reglum á það að gerast?

Ég bendi á þetta bréf sem ég birti hér á vefnum fyrir helgina:

Ástarbréf

Í byrjun árs 2008 voru bankarnir komnir í fjármögnunarvandræði og Glitnir stóð einna verst. Til að þess að ná sér á lánsfjármagn vildi Glitnir gefa út skuldabréf með engum veðum og fá aðra fjármálastofnun til að kaupa skuldabréfin. En ekki stóðu þau vel en með hjálp Seðlabankans mátti setja þau inn að veði þar og fá lán hjá Seðlabankanum. Þannig kom það til að Glitnir byrjaði að gefa út ógrynni af skuldabréfum sem minni fjármálafyrirtækin keyptu og fjármögnuðu hjá Seðlabankanum. Á þessum tíma voru engin mörk hvað mátti fjármagna mikið af þessum skuldabréfum og Icebank keypti yfir 150 milljarða af þessum bréfum og þú sérð að  eigið fé þeirra var á þeim tíma ca. 15 milljarðar. Skuldabréfin voru þess eðlis til að minnka vaxta áhættu fyrir minni fjármálafyrirtæki að þau báru vexti sem námum ca. 0,5 til 1% hærri vextir en stýrivextir Seðlabanka hverju sinni og því sáu minni fjármálafyrirtækin sér leik á borði og gátu grætt heljarinnar upphæðir, eina sem mátti ekki gerast er að bankarnir færu á hausinn. En þú sérð að efnahagsreikningur Icebank belgdist út á þessum tíma og menn spyrja sig kannski hvort þeir hafa mátt gera þetta. CAD hlutfallið eða áhættuleiðrétt eiginfjárhlutfall breyttist ekki við þetta því Bankarnir höfðu AAA lánshæfiseinkunn og því höfðu þessi skuldabréf takmörkuð áhrif á CAD hlutfallið.  Stjórnmálamenn hafa talað um að minni fjármálafyrirtæki hafa stundað milligöngu milli Seðlabanka og stóru bankanna en það er alls ekki rétt þeir reyndu bara að nýta sér ástandið og gátu tekið gríðarlega áhættu og hefðu grætt á tá og fingri ef bankarnir hefðu lifað af.  Það eitt að Seðlabankinn hafi lánað svona háar fjárhæðir án þess að átta sig á því hvað var að gerast er óafsakanlegt og eitt og sér verðskuldar afsögn Seðlabankastjóra og greinilegt að þeir höfðu ekki hugmynd um hvað var að fara gerast.

Svo þegar bankarnir fóru á hausinn er ljóst að skuldabréf Landsbankans eru verðlaus en milli 10-30% ca. fæst upp í skuldir hinna tveggja. Þá er ljóst að Icebank getur aldrei borgað svo háar fjárhæðir, 150 ma. er allt of há fjárhæð fyrir banka sem er með 15 ma. í eigið fé og mér er ekki skiljanlegt hvernig hann getur starfað áfram. Aðrir bankar gerðu þetta einnig þ.á.m. VBS og Saga Capital og nú hef ég heimildir fyrir því að það eigi lána einhverjum af þessum fyrirtækjum fyrir allri upphæðinni sem þeir lánuðu stóru bönkunum á vildarkjörum, hef heyrt frá 2-4% verðtryggðum vöxtum til 5 ára. Ávöxtunarkrafa á bréfum Íbúðalánssjóðs er nú yfir 6% á jafngreiðslubréfum til 2014. Það er ljóst að Steingrímur J. Sigfússon er að gera þetta á bak við tjöldin og ekkert gagnsæi er í ferlinu. Það er verið að lána fé skattborgara til fyrirtækja sem tóku áhættu líkt og gert hefur verið í Bandaríkjunum. Ef marka má orð Nissam Taleb þá er líklegt að þeir muni taka mikla áhættu til að reyna græða til baka tapið en ef það tekst ekki mun ríkissjóður tapa enn meiri vegna lánveitingarinnar.

Athugasemdir eru á ábyrgð þeirra sem þær skrá. DV áskilur sér þó rétt til að eyða ummælum sem metin verða sem ærumeiðandi eða ósæmileg. Smelltu hér til að tilkynna óviðeigandi athugasemdir.

Fleiri fréttir

Pennar

Mest lesið

Nýlegt

EyjanFastir pennar
Fyrir 5 dögum

Björn Jón skrifar: Báknið kjurt

Björn Jón skrifar: Báknið kjurt
Eyjan
Fyrir 5 dögum

Grímur Sæmundsen: Fór á bólakaf í Bláa lónið

Grímur Sæmundsen: Fór á bólakaf í Bláa lónið
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Þorsteinn Pálsson skrifar: Að meðtaka eða meðtaka ekki veruleikann

Þorsteinn Pálsson skrifar: Að meðtaka eða meðtaka ekki veruleikann
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

María Rut Kristinsdóttir skrifar: „Silence like a cancer grows“

María Rut Kristinsdóttir skrifar: „Silence like a cancer grows“