fbpx
Þriðjudagur 06.desember 2022
Eyjan

Davíð Oddsson sagður afkomandi „dularfulla kynblendingsins“ Hans Jónatans

Ritstjórn Eyjunnar
Fimmtudaginn 17. janúar 2019 17:30

Samsett mynd DV. Skjáskot af Youtube. George Leite leikur Hans Jónatan í heimildamyndinni.

Ekki missa af Helstu tíðindum dagsins í pósthólfið þitt

Lesa nánar

Hinn hárprúði ritstjóri Morgunblaðsins og fyrrverandi forsætisráðherra, Davíð Oddsson, hefur löngum verið talinn afkomandi Hans Jónatans, blökkumanns sem fæddist sem þræll á eyjunni St. Croix í Karíbahafi árið 1784 og flutti síðar til Djúpavogs eftir að hann öðlaðist frelsi í Kaupmannahöfn.

Þetta er meðal annars fullyrt á Wikipedia-síðu um Davíð.

RÚV sýndi í gær íslenska heimildamynd um ævi hans Hans, Hans Jónatan-maðurinn sem stal sjálfum sér, sem er byggð á samnefndri bók Gísla Pálssonar, prófessors um ævi Hans Jónatans.

Í Morgunblaðsgrein frá árinu 1994 var þetta borið undir Davíð, sem sagðist kannast við þetta og er hann sagður hafa haft gaman af spurningunni. Sagði hann þar að Valgerður Haraldsdóttir föðuramma hans, fædd 1879, hefði verið dökk á hörund „svo með ólíkindum var af íslenskri konu.“

Þá var þess einnig getið í bók Stefáns Jónssonar, Að breyta fjalli, frá 1987, að Davíð gæti verið afkomandi Hans Jónatans.

„Davíð Oddsson og dularfulli kynblendingurinn“

Löngum hafa hinir krulluðu hárlokkar Davíðs verið nefndir sem sönnun skyldleikans, en í grein DV frá árinu 1994 sem ber heitið „Davíð Oddsson og dularfulli kynblendingurinn“

er þessi „kynblendingskenning“ að mestu leyti hrakin.

Þar er sagt að ekkert í heimildum um ættir Davíðs eða Valgerðar gefi minnstu vísbendingu um að Davíð sé einn af niðjum Hans Jónatans:

„Eins og „kynblendingskenningin“ hefur verið sett fram á prenti (í bók Stefáns Jónssonar og Morgunblaðsgreininni) er því einungis slegið föstu að Davíð sé afkomandi Hans Jónatans, en ekkert um það sagt hvernig tengslunum er háttað.“

Þar eru möguleikarnir reifaðir og sagðir aðeins tveir, að amma Valgerðar hafi átt dóttur sína með syni Hans Jónatans, framhjá eiginmanni sínum. Hinn möguleikinn sé að móðir Valgerðar hafi átt Valgerði framhjá eiginmanni sínum, með einhverjum barnabörnum Hans Jónatans.

Þá er vikið að því að ekki hafi tekist að rekja þessar sögusagnir um Davíð Oddsson með niðjum Hans Jónatans, sem kannast ekkert við slíkar sögusagnir áður en að bók Stefáns, sem vikið var að hér að ofan, hélt þessu fram, árið 1987.

Hafi slíkar sögur gengið, væri skrítið að þær hefðu ekki varðveist, enda um áberandi og umtalaða frammámenn í sínu héraði að ræða.

Að lokum er látið að því að um misskilning sé hugsanlega að ræða, byggðan á því að ekkja Hans Jónatans, Katrín, hafi gifst Birni Gíslasyni, sem giftist aftur eftir að Katrín lést. Kvæntist hann Þórunni Eiríksdóttur og bjó á Búlandsnesi til dauðadags árið 1882:

„Tveimur árum fyrir dauða Björns og ári eftir að Valgerður fæddist fluttu foreldrar hennar, Haraldur Briem og Þrúður Þórarinsdóttir, að Búlandsnesi sem mótbýlingar Björns. Eftir dauða Björns átti Haraldur tvo syni fram hjá konu sinni en með ekkju Björns, Þórunni. Þessir hálfbræður Valgerðar voru því synir Þórunnar, sem var seinni kona Björns, en hann var seinni maður Katrínar sem upphaflega var kona Hans Jónatans. Ekki er ólíklegt að Stefán eða hugsanlegur heimildarmaður hans hafi misskilið þennan gang mála á þann veg að forsætisráðherrann sé afkomandi Hans Jónatans,“

segir í greininni.

DNA-greining

Fyrir ári síðan raðaði Íslensk erfðagreining saman erfðamengi Hans Jónatans úr bútum af litningum 182 afkomenda hans Hans.

„Með því að bera kennsl á afríska litningabúta 182 afkomenda Hans Jónatans, tókst vísindamönnum að púsla saman um 38% af þeim litningum sem hann fékk frá móður sinni. Þetta er í fyrsta skipti sem tekist hefur að sækja erfðamengi löngu látins manns,“

sagði í tilkynningu frá ÍE.

Þannig ætti að vera hægt að sannreyna kenninguna um meintan skyldleika Davíðs, með DNA-prófun, sé einhver áhugi á því.

Davíð og „múlattinn“

Davíð ritaði grein í Morgunblaðið í aðdraganda forsetakosninganna 2016, hvar hann var í framboði. Í greininni kallaði hann Barack Obama, forseta Bandaríkjanna, „múlatta“ sem fór misvel í fólk, enda orðið sagt vera niðrandi í garð litaðs fólks.

 

Athugasemdir eru á ábyrgð þeirra sem þær skrá. DV áskilur sér þó rétt til að eyða ummælum sem metin verða sem ærumeiðandi eða ósæmileg. Smelltu hér til að tilkynna óviðeigandi athugasemdir.

Fleiri fréttir

Pennar

Mest lesið

Nýlegt

Eyjan
Fyrir 4 dögum

Mesta fylgi Samfylkingarinnar í áratug – Ríkisstjórnin héldi ekki velli

Mesta fylgi Samfylkingarinnar í áratug – Ríkisstjórnin héldi ekki velli
Eyjan
Fyrir 4 dögum

Áfram deilt um umdeild áform um auglýsingaskilti við Klambratún – „Hættið þessari vitleysu“

Áfram deilt um umdeild áform um auglýsingaskilti við Klambratún – „Hættið þessari vitleysu“
Eyjan
Fyrir 5 dögum

Loksins gerðist það – Áralöng barátta Trump er endanlega töpuð

Loksins gerðist það – Áralöng barátta Trump er endanlega töpuð
Eyjan
Fyrir 5 dögum

Stjórnarliðar lögðust gegn því að veita tekjulágum eldri borgurum desemberuppbót – „Svona á velferðarþjóðfélag ekki að virka“

Stjórnarliðar lögðust gegn því að veita tekjulágum eldri borgurum desemberuppbót – „Svona á velferðarþjóðfélag ekki að virka“
Eyjan
Fyrir 6 dögum

Hælisleitendur fá desemberuppbót eins og fyrri ár

Hælisleitendur fá desemberuppbót eins og fyrri ár
Eyjan
Fyrir 1 viku

Haukur Viðar fagnar endalokum á meintri sjálftöku fasteignasala – Milliliðalaus fasteignaviðskipti á netinu orðin að veruleika

Haukur Viðar fagnar endalokum á meintri sjálftöku fasteignasala – Milliliðalaus fasteignaviðskipti á netinu orðin að veruleika