Það er sagt að Saga Capital og VBS hafi verið lánaðar risafjárhæðir, fjörutíu milljarðar. Þessi fyrirtæki töpuðu stórum fjárhæðum vegna endurhverfra samninga við Seðlabankann – svokallaðra repo viðskipta – og hefðu stefnt í gjaldþrot ef ekki hefði komið til ríkisaðstoðin.

Þau tóku mikla áhættu – en þurfa ekki að gjalda fyrir hana. Þeim er bjargað. Enn hafa ekki fengist almennilegar skýringar á því.

Þessi fjármálafyrirtæki eru þvert á móti verðlaunuð með lánum á miklu lægri vöxtum en almennt bjóðast. Hermt er að vextirnir séu einungis 2 – 2,5 prósent.

Allt þetta ferli er afar ógegnsætt – og stingur algjörlega í stúf við fyrirheit um aukið gagnsæi. Það hefur ekki komið fram hvers vegna þessar ákvarðanir eru teknar. Fyrirtækin halda starfsemi sinni áfram, að minnsta kosti um einhvern tíma, í boði almennings. En eru þau í stakk búin til að greiða lánin aftur? Og ef svo er – er eitthvert vit í því að þeir sem hafa spilað djarft, og af ábygðarleysi, fái ríkisaðstoð til að halda því áfram?

VBS fær lán upp á 26 milljarða. Í hálfsársuppgjöri 2008 eru 15 milljarðar af „skuldabréfum útgefnum af fjármálastofnunum“, það eru endurhverfu bréfin Seðlabankans sem eru einskis virði. Einnig segja heimildir að í viðskiptum við félagið hafi verið allra áhættusæknustu byggingaverktakarnir – að lánabók VBS líti afar illa út.

Stærstu eigendur eru Sparisjóður Mýrarsýslu og félag sem nefnist Icecapital, það var innlimað í Sund í fyrra. Bæði félögin hafa tapað miklu í hruninu og eru illa skuldsett.

Einn heimildarmaður minn orðar það svo:

„Það er af ýmsu að taka í dag og varla að menn komist yfir allt saman. En það skiptir máli að ríkið fyrir hönd skattgreiðenda segi frá því sem það er að gera og útskýri hvað það gerir. Ef við ætlum að hegða okkur svona, að láta lán sem eru töpuð hanga úti hjá aðilum eins og Saga og VBS, verðum við eins og Japan: með fullt af ónýtum eignum sem við afskrifum ekki og lifum eins og walking dead.“