Héraðsdómur Reykjavíkur hefur dæmt málarameistara í þriggja ára atvinnurekstrarbann fyrir háttsemi sína við rekstur fyrirtækis hans, sem tekið hefur verið til gjaldþrotaskipta, meðal annars með því að tæma fyrirtækið kerfisbundið eftir að reksturinn var kominn í óefni en málarameistarinn millifærði töluverðar fjárhæðir af reikningum fyrirtækisins yfir á sína eigin reikninga.
Skiptastjóri þrotabús fyrirtækisins krafðist þess að málarameistarinn yrði látinn sæta atvinnurekstrarbanni.
Skatturinn krafðist upphaflega gjaldþrotaskipta yfir fyrirtækinu vegna vangoldinnar staðgreiðslu launagreiðanda, tryggingagjalds og þing- og sveitarsjóðsgjalda. Einnig vegna vangoldinna bifreiðagjalda, fjármagnstekjuskatts og fésekta ársreikningaskrár.
Skatturinn var langstæsti kröfuhafinn með um 78 milljónir króna af 88,6 milljóna króna heildarkröfum en meðal annarra kröfuhafa voru stéttarfélagið Efling og Gildi lífeyrissjóður en gjalþrotaskiptunum er lokið og fengust um 2,7 milljónir króna upp í kröfurnar.
Málarameistarinn var framkvæmdastjóri, prókúruhafi og eigandi alls hlutafjár í fyrirtækinu en þegar það var tekið til gjaldþrotaskipta var það með sex starfsmenn.
Sagði skiptastjórinn að við skiptin hefði komið í ljós að málameistarinn hefði millifært samtals um 57 milljónir króna af reikningum félagsins yfir á eiginn reikninga . Þar af hefðu greiðslur eftir frestdag verið 11,2 milljónir. Náðu greiðslurnar allt að tvö ár aftur í tímann áður en að gjaldþrotaskiptunum kom.
Skiptastjóri sagði ljóst að umræddar færslur bæru ekki með sér að vera launa- og arðgreiðslur félagsins til málarameistarans eins og hann hafi haldið fram. Þá væri ekkert að finna um þessar greiðslur í bókhaldi félagsins. Taldi skiptastjórinn að gögn málsins bentu til þess að þær greiðslur hafi ekki verið samþykktar og hvorki tekjuskatti né opinberum gjöldum skilað í ríkissjóð vegna þeirra, „nema þá að litlu leyti“ og ekki í samræmi við færslur af veltureikningi félagsins.
Samkvæmt bókhaldinu hafi málarameistarinn ekki greitt sér laun heldur tekið peninga beint út af reikningi félagsins og flutt þá á eigin reikning án þess að standa skil á sköttum og gjöldum. Um væri að ræða 130 færslur á tveggja ára tímabili.
Skiptastjórinn krafði málameistarann um endurgreiðslu en hann svaraði ekki bréfi þess efnis.
Málameistarinn reiknaði sér engin laun á árinu 2025 en fyrirtækið var tekið til gjaldþrotaskipta þegar árið var rúnmlega hálfnað. Hann greiddi sér arð úr fyrirtækinu vegna ársins 2024 en greiddi engan fjármagnstekjuskatt af arðinum.
Fyrir dómi andmælti málarameistarinn því að hafa tekið fjármuni úr rekstrinum til eigin nota. Tók hann m.a. fram að þær millifærslur sem fóru af reikningi félagsins og voru lagðar inn á persónulegan bankareikning hans hefðu farið í reksturinn. Þá væru ástæður gjaldþrotsins að rekja til ytri atvika. Hann hefði reynt að varna tjóni félagsins með því að afla verkefna fyrir það en hann hefði ekki skýringar á misræmi sem væri á uppgefnum launum og úttektum úr félaginu.
Skiptastjórinn taldi hins vegar ljóst að ástæðu gjaldþrotsins mætti rekja til þess að málameistarinn hefði ekki staðið við greiðsluáætlun sem samið hafði verið um við Skattinn þrátt fyrir að fyrirtækið hafi á þeim tíma verið gjaldfært. Koma hefði mátt í veg fyrir gjaldþrotið ef málameistarinn hefði ekki notað fjármuni félagsins í eigin þágu og brotið þar með gegn bókhalds- og skattalögum. Hann hafi verið með starfsmenn í vinnu allt þar til félagið var tekið til gjaldþrotaskipta og látið sér í léttu rúmi liggja þær afleiðingar sem háttsemi hans hefði í för með sér fyrir starfsmennina. Hefði málarameistarinn ekki skýrt þetta háttalag sitt.
Málarameistarinn sagðist hafa sýnt ábyrgð og ráðdeild í rekstrinum. Hann hafi ekki ráðið við að greiða skuldina við Skattinn og á endanum hafi hann gefist upp vegna heilsuleysis. Sagðist hann vera eignalaus og illa farinn fjárhagslega.
Úttektir hans úr fyrirtækinu hefðu verið skráðar sem laun og arður í bókhaldinu og skattframtali hefði verið skilað.
Héraðsdómur Reykjavíkur segir hins vegar í niðurstöðu sinni málarameistarann ekki hafa skýrt hvernig þessar 57 milljónir sem hann tók af reikningum fyrirtækisins og flutti yfir á sína hafi nýst í rekstrinum. Hann hafi heldur ekki skýrt að hvaða leyti hafi verið um að ræða launa- og arðgreiðslur nema að fyrir dómi hefði verið upplýst af skiptastjóra að af þessari upphæð hafi 7,2 milljónir verið skilgreindar sem laun á launaseðlum og 6,6 milljónir sem arður.
Dómurinn segir ljóst að á sama tíma og málarameistarinn hafi millifært fé fyrirtækisins inn á hans eigin reikninga hafi skuldir þess safnast upp.
Ekki hafi verið staðið skil á lögbundnum sköttum og gjöldum. Málarameistarinn hafi ekki leitast við að koma rekstrinum í viðundandi form sem hafi leitt til þess að skuldir hafi hrannast upp allt frá árinu 2019. Á sama tíma og fyrirtækið hafi verið í verulegum vanskilum hafi hann millifært 57 milljónir af reikningum þess yfir á sjálfan sig:
„Verður því ekki annað ráðið en að félagið hafi kerfisbundið verið tæmt með ráðstöfun á fjármunum félagsins í þágu varnaraðila sjálfs þegar halla fór undan fæti hjá félaginu,“ segir í dómi héraðsdóms.
Héraðsdómur telur skilyrði laga um atvinnurekstrarbann vera uppfyllt í málinu og dæmir því málarameistarann í þriggja ára bann frá því að stunda atvinnurekstur.
