fbpx
Mánudagur 02.mars 2026
EyjanFastir pennar

Nína Richter skrifar: AI spegill, herm þú mér, með áhuga á sjálfum sér

Eyjan
Föstudaginn 13. febrúar 2026 06:00

Ekki missa af Helstu tíðindum dagsins í pósthólfið þitt

Lesa nánar

Á dögunum greip enn eitt æðið um sig hjá landanum. Enn eitt persónuleikaprófið sem klórar okkar innri narsissista, dulbúið sem einhvers konar árbók útskriftarárgangs í framhaldsskóla. Gervigreindarteiknuð skopmynd af notandanum sem sýnir hann í sínu jákvæðasta ljósi. Ykkur datt nú kannski ekki í hug að ég væri svona marglaga persónuleiki með spennandi hobbí, en sjáið nú til.

Íslenskir notendur samfélagsmiðla, sér í lagi yfir þrítugu, tóku þessu tækifæri til sjálfkynningar fagnandi. Notendur yfir fertugu litu á þetta sem lögbundna þegnskyldu, eins og íslenska fánann í prófílmynd þegar Strákarnir okkar eru að keppa. Skyndilega var ekki þverfótað fyrir gervigreindarteiknuðum myndum af öllum á vinalistanum með hross, krossgátur og effel-turna í bakgrunni.

Menningarelítan ældi í regnboga. Meme spruttu upp eins og gorkúlur: „Hann er 10 en setti inn gervigreindarskopmynd af sjálfum sér.“ Swipe left, beint í fangelsi.

En fólki er slétt sama um persónuvernd, hún hreyfir ekki við fólki fyrr en það hefur tapað henni, rétt eins og umhverfisvernd. Þetta er margfalt tengdara mannlegri náttúru. Sjálfhverfan er frjóasta moldin og þar spretta öll svörin.

Mörg ykkar kannast við hversu átakanlega erfitt getur verið að verða skotinn í fólki. Þá þarf að fara að sýna sínar bestu hliðar sem er óvinnandi verk undir þeirri pressu sem myndast þegar fiðrildin í maganum fara af stað og breyta manni í Fífl™. Þá kemur vel meinandi fólk og segir: Vertu þú sjálfur. Þetta er algengt ráð á félagslegri ögurstundu. Þetta er líka óhjálplegt ráð.

Þess vegna er svo gott að eiga hauk í horni, vængmann eða konu sem getur teiknað mann upp í sem bestu ljósi þrátt fyrir innri hallærisgang. Einhver sem getur sannfært nærsamfélagið um að þó að maður sé ekki fær um að mynda heila setningu þá stundina, sé heilastarfsemin til staðar öllu jafna. Einhver sem getur talað máli manns, lýst hetjudáðum og helstu afrekum þangað til blóðþrýstingurinn fer í eðlilegt horf.

Síðustu misseri hefur það færst í aukana að fullorðið fólk á í hrókasamræðum við gervigreindina allan liðlangan daginn. Með mállíkönum eins og ChatGPT hefur feimnustu sálum gefist færi á að opna sig um allt mögulegt, þræða allskonar innri orrustur og samskiptahnökra í hversdeginum. Gervigreindin dæmir engan. Hún mætir notandanum af skilningi og samkennd með lausnamiðaða nálgun í farteskinu.

Þegar við erum orðin gallsúr af samfélagsmiðlanotkun og hraða og höfum misst sjónar á því hvar okkar sanna sjálf byrjar og hvar „neytendasjálfið“ endar, þá er svo gott að fá spegil. Sjáðu, svona ertu. Ég hef fylgst með þér og hlustað og skráð niður hverja einustu setningu síðustu ár, í þessari einhliða gervigreindarvináttu.

Þegar blóðþrýstingurinn fer á flug og við þurfum að sjarma samfélagið og sýna hver við erum undir pressu, þá er ChatGPT hinn fullkomni vængmaður, með þessa líka áferðarfallegu útgáfu af þessu spennandi og huggulega eintaki sem við erum.

Djúpt á botni stafræna ruslahaugsins er spegilslétt tjörn. Þegar við finnum hana loksins er ekki nema von að við festumst fyrir framan hana, heilluð, og sum jafnvel drukkni í henni.

Athugasemdir eru á ábyrgð þeirra sem þær skrá. DV áskilur sér þó rétt til að eyða ummælum sem metin verða sem ærumeiðandi eða ósæmileg. Smelltu hér til að tilkynna óviðeigandi athugasemdir.

Fleiri fréttir

Pennar

Mest lesið

Nýlegt

EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Nína Richter skrifar: Samfélagsmiðill fyrir sjálfstæða Íslendinga

Nína Richter skrifar: Samfélagsmiðill fyrir sjálfstæða Íslendinga
EyjanFastir pennar
Fyrir 1 viku

Þorsteinn Pálsson skrifar: Að meðtaka eða meðtaka ekki veruleikann

Þorsteinn Pálsson skrifar: Að meðtaka eða meðtaka ekki veruleikann
EyjanFastir pennar
Fyrir 2 vikum

Björn Jón skrifar: Rótfesta í hverfulum heimi

Björn Jón skrifar: Rótfesta í hverfulum heimi
EyjanFastir pennar
Fyrir 2 vikum

Óttar Guðmundsson skrifar: Lokaorð læknisins

Óttar Guðmundsson skrifar: Lokaorð læknisins
EyjanFastir pennar
Fyrir 2 vikum

Þorsteinn Pálsson skrifar: Leiðin úr flokki A í flokk A+

Þorsteinn Pálsson skrifar: Leiðin úr flokki A í flokk A+
EyjanFastir pennar
Fyrir 3 vikum

Þorsteinn Pálsson skrifar: Meinið, meðulin og hliðarverkanir þeirra

Þorsteinn Pálsson skrifar: Meinið, meðulin og hliðarverkanir þeirra
EyjanFastir pennar
Fyrir 3 vikum

María Rut Kristinsdóttir skrifar: Evrópubölsýnin

María Rut Kristinsdóttir skrifar: Evrópubölsýnin
EyjanFastir pennar
31.01.2026

Óttar Guðmundsson skrifar: Sr. Sæmi og skrattinn

Óttar Guðmundsson skrifar: Sr. Sæmi og skrattinn
EyjanFastir pennar
30.01.2026

Nína Richter skrifar: Vá hvað ég er sæt

Nína Richter skrifar: Vá hvað ég er sæt