Ég held ég hafi fyrst heyrt um Proust þegar ég las Skáldatíma eftir Halldór Laxness á unglingsaldri. Hann segir:

„Verk Proust er, aungusíður en Ulysses einmalig; það er bók sem samin er í eitt skipti fyrir öll eins og Ulysses, og mun hverfa í gleymsku tímans, einsog önnur mannaverk hverfa, án þess að eignast sinn líka.“

Og síðan hefur staðið í mér að maður þurfi að lesa Proust áður en maður drepst – og helst á frummálinu.

Ég hef gert nokkrar atrennur. Held ég hafi lengst komist sirka 200 blaðsíður í fyrsta bindi hins mikla ritverks, Í leit að horfnum tíma, A la recherche du temps perdu. Ég komst fram yfir lýsinguna á kirkjunni í Combray þar sem margir gefst upp.

Svo kom þýðing Péturs Gunnarssonar í tveimur bindum. Þetta er afrek hjá Pétri – en sannar þó um leið að nánast ómögulegt er að þýða þennan texa á íslensku. Hún ræður varla við svo miklar, nákvæmar og blæbrigðaríkar lýsingar.

En ég las þýðingu Péturs og síðan hef ég ekki snert Proust.

Fyrr en í gær að ég var að vafra um netið og fann allan bálkinn á Amazon, á frönsku, á aðeins 4,99 dollara.

Þetta eru sjö bindi og meira en þrjú þúsund blaðsíður. Ég á þetta reyndar í rykföllunum pappírskiljum í bakherbergi. Konan mín segir að nú geti ég hent þeim – æi, ég veit ekki.

Kannski mér takist að lesa þetta ef ég hætti á Facebook og netinu. Kæmi auðvitað til greina að hætta í vinnunni líka. Mér tókst að lesa bæði Ulysses og Moby Dick í langri dvöl í Grikklandi fyrir mörgum árum. Þá hafði ég ekki mikið annað að gera.

Halldór Laxness segir reyndar að ómögulegt sé að lesa Proust öðruvísi en að sökkva sér niður í hann. En ég tek ekki alltaf mark á Kiljan og ætla að gera þetta öðruvísi – í gær tókst mér að lesa eitt prósent af Proust, það skilja þeir sem þekkja Kindle. Ég má teljast góður ef ég held þeim dampi – ætli hálft prósent væri ekki nær lagi?

Proust var heilsuveill og skrifaði mikið í rúminu, eins og sést á þessari teikningu. Kannski er best að lesa hann líka í rúminu?