Reynir Bjarni Egilsson, framkvæmdastjóri trygginga og tjóna hjá VÍS, vill að stjórnvöld endurskoði hvernig bætur vegna líkamstjóna eru metnar svo kerfið verði sanngjarnara og skilvirkara. Sagði Reynir í samtali við Vísi í síðustu viku að það komi fyrir að fólk fái bætur vegna metinnar varanlegrar örorku en sé svo komið aftur út á vinnumarkaðinn á tiltölulega skömmum tíma. Níu af hverjum tíu málum sem koma til VÍS varða varanlega örorku sem nemur minna en 15 prósentum. Með því að breyta lögum væri hægt að skapa svigrúm til lægri iðgjalda. Benti Reynir meðal annars á Danmörku þar sem mál sem varða minna en 15 prósent örorku eru metin sem miski frekar en út frá áætluðu tekjutapi út starfsævina.
Lögmennirnir Agnar Þór Guðmundsson og Haukur Freyr Axelsson hjá Fulltingi gera athugasemdir við málflutning Reynis í grein sem þeir birta hjá Vísi í dag. Þar segja þeir galið að halda því fram að ekki sé hægt að lækka iðgjöld nema með því að skerða bætur til neytenda.
„Harmakvein berast nú innan úr herbúðum VÍS trygginga hf. Á föstudaginn síðasta birtist á Vísi.is viðtal við framkvæmdastjóra trygginga og tjóna hjá félaginu, Reyni Bjarna Egilsson. Í viðtalinu viðraði hann þá skoðun sína að breyta þurfi skaðabótalögum þar sem það sé bæði ósanngjarnt og of dýrt að fólk sem lendi í slysum og verði fyrir örorku sem er minni en 15% fái bætur. Þessi „skekkja“ í lögunum sé að kosta samfélagið milljarða og verði henni breytt gætu iðgjöld mögulega lækkað í framtíðinni.
Sami maður hefur sagt opinberlega að tjónþolar sem eru metnir með minna en 15% örorku séu að fá „lottóvinning“ þegar þeir fá greiddar bætur frá tryggingafélögum. Blessunarlega snúa flestir tjónþolar til baka á vinnumarkaðinn þrátt fyrir að búa við skerta vinnugetu það sem eftir er vegna afleiðinga slysa, en viðtal Reynis Bjarna verður ekki skilið öðruvísi en svo að hann telji að einungis þeir sem geti ekki snúið til baka á vinnumarkað eftir slys eigi að fá greiddar bætur.“
Lögmennirnir benda á að VÍS hafi aldrei haft jafn miklar tekjur af vátryggingastarfsemi sinni og á síðasta ári. Þá var sérstaklega tekið fram í ársuppgjöri að afkoman hefði verið sú besta frá stofnun og að hagnaður af vátryggingastarfsemi hafi tvöfaldast.
„Skyldi engan undra að svigrúm til lækkunar á iðgjöldum sé ekki fyrir hendi þegar staða félagsins er svo bág. Svo því sé haldið til haga hafa tryggingafélögin sárasjaldan, varla svo elstu menn muni, séð ástæðu til að lækka iðgjöld og það hefur ekkert með hlutfall tjóna að gera.“
Vissulega sé skekkja til staðar í skaðabótalögum og hafði landsréttardómarinn Eiríkur Jónsson útbúið frumvarp árið 2017 til að leiðrétta þessa skekkju. Þessi skekkja varði margfeldisstuðla skaðabótalaga sem hafa orðið til þess að lágmarks- og hámarkslaunaviðmið hafa ekki fylgt launaþróun í landinu. Þetta hefur orðið til þess að hluti tjónþola, þar með talið ungt fólk, fær mun lægri bætur en þeir ættu að fá. Löggjafinn hafi þó ekki haft meiri áhuga á að leiðrétta skekkjuna en svo að frumvarpið dagaði uppi í nefnd.
Lögmennirnir minna á að það er markmið skaðabótalaga að tryggja fullar bætur. Að tjónþoli verði eins settur og hann var fyrir tjónið. Telja lögmennirnir að tjónþolum eigi ekki að vera refsað fyrir það að geta snúið aftur til vinnu, varanlega líkamstjónið þeirra sé eftir sem áður til staðar.
„Markmið tryggingafélaganna virðist hins vegar vera annað en það að greiða fólki fullar bætur fyrir tjón sitt. Ef hugmyndir þeirra yrðu að lögum myndi það þýða að bætur til þeirra sem hljóta varanlegt líkamstjón sem metið er minna en 15% yrði óbætt.“
Þar með þyrftu þessir einstaklingar að taka á sig tjónið þrátt fyrir að hafa sannarlega hlotið varanlegt líkamstjón og eins þrátt fyrir að hafa greitt sín iðgjöld til tryggingarfélaganna í áraraðir.
„En við skulum ekki gagnrýna tryggingafélögin fyrir að innheimta svona há iðgjöld. Svigrúm til lækkunar iðgjalda fæst jú ekki nema með skerðingu bóta til neytenda!“
