Pressan

Þýskur forstjóri hefur verið í felum í tíu mánuði – „Ég er ein stærsta evrópska ógnin við einræðisstjórn Pútíns“

Mynd
Vladímír Pútín.

Í mars tilkynnti þýski ríkissaksóknarinn að lögreglan hefði handtekið konu og karl sem væru grunuð um að starfa fyrir erlenda leyniþjónustu. Voru þau sögð grunuð um að hafa njósnað um manneskju í Þýskalandi.

En eitt og annað kom ekki fram í fréttatilkynningunni. Nefnilega að Stefan Thumann, sem fólkið njósnaði um, hafði verið í felum síðan í desember. Ástæðan fyrir því er að þýsk yfirvöld telja að rússnesk leyniþjónustustofnun vilji hann feigan.

Þetta sagði hann í samtali við RTL og Stern. „Ég er ein stærsta evrópska ógnin við einræðisstjórn Pútíns,“ sagði hann í samtali við RTL.

Ástæðan er að fyrirtækið Donaustahl, sem hann stofnaði og stýrir, framleiðir og selur dróna til Úkraínu. Fyrirtækið var stofnað 2020 og hefur framleitt dróna síðan 2024.

Þessu hafa Rússar greinilega tekið eftir því skömmu fyrir síðustu jól höfðu þýsk yfirvöld samband við hann og sögðu honum að rússnesk leyniþjónustustofnun virtist hafa í hyggju að ráða hann af dögum.

Hann er ekki eini Þjóðverjinn sem Rússar vilja ráða af dögum. Í júlí 2024 var skýrt frá því að þeir hefðu í hyggju að ráða Armin Papperger, forstjóra vopnaframleiðslufyrirtækisins Rheinmetall, af dögum. NATÓ staðfesti þetta í janúar 2025.

Í tilfelli Thumann leikur grunur á að hin handteknu sé svokallaðir „einnota útsendarar“. Það hugtak nær yfir fólk sem er ráðið til lítilla verkefna gegn greiðslu. Þetta geta verið verkefni sem virðast ósköp sakleysisleg, til dæmis að taka ljósmyndir af húsum.

Bastian Ernst, þingmaður kristilegra demókrata á þýska sambandsþinginu og nefndarmaður í varnarmálanefnd þess, sagði í samtali við RTL að Rússar virðist hafa verið komnir langt í skipulagningu morðsins á Thumann.

„Miðað við þær upplýsingar, sem við höfum fengið, er ljóst að það átti að nota Novichock,“ sagði hann.

Novichock er taugaeitur sem var þróað í Sovétríkjunum sálugu sem efnavopn. Það er baneitrað og var meðal annars notað þegar Rússar reyndu að ráða landflótta rússneska njósnarann Sergei Skripal og dóttur hans af dögum í Salisbury á Englandi 2018. Þau lifðu árásina af en lágu lengi á sjúkrahúsi. Það sama á við um lögreglumann sem komst í snertingu við eitrið þegar hann vann að rannsókn málsins. 44 ára bresk kona lést af völdum þess eftir að hafa úðað því á sig úr ilmvatnsflösku sem Rússar smygluðu efninu í til Bretlands.

Thumann reynir eðlilega að forðast að gefa Rússum færi á sér eða fjölskyldu sinni. Hann hefur notið sólarhringsverndar síðan fyrir jól og flytur sífellt á milli staða. Hann hefur eiginlega ekki séð fjölskyldu sína og vini allan þennan tíma og þarf að búa við þá vitneskju að hugsanlega gætu Rússar haft uppi á honum og gert út af við hann. Hann hefur skrifað erfðaskrá og yfirlýsingu, sem verður gerð opinber ef Rússum tekst ætlunarverk sitt.

„Stríðið í Úkraínu er líka mitt persónulega stríð,“ sagði hann.