Faðir tveggja grunnskólabarna með miklar námsraskanir segir að markviss námsaðstoð sé ekki í boði fyrir þau. Hann segir að sér hafi verið tjáð á fundi með stjórnendum skólans, sem er í austurbæ Reykjavíkur, að stór hluti þess fjármagns sem áður fór í stoðkennslu fari núna í íslenskukennslu fyrir börn af erlendum uppruna. Skóla- og frístundasvið segir þetta hins vegar ekki vera rétt.
Faðirinn fór yfir málið í erindi til DV og skrifar:
„Ég er foreldri tveggja barna í grunnskóla í austurhluta Reykjavíkur, annað á miðstigi og hitt í unglingadeild.
Bæði börnin mín eru með staðfestar námsraskanir og mikla lesblindu. Greiningar og mat fóru fram á sínum tíma í gegnum skólakerfið og því hefur verið ljóst lengi að þau þurfa töluvert aukinn stuðning í námi.
Undanfarið hafa námsörðugleikarnir þó aukist mikið. Skólinn er orðinn mjög erfiður fyrir bæði börnin og farin að hafa veruleg áhrif á líðan þeirra. Nú er svo komið að bæði sýna skýra skólaforðun, sérstaklega eldra barnið sem hefur alla tíð áður liðið vel í skólanum og haft gaman af námi.
Við áttum nýlega fund með umsjónarkennara og námsráðgjafa vegna stöðu eldra barnsins. Þar kom fram að barnið væri komið með mikinn náms- og verkefnahala og væri farið að dragast verulega aftur úr í flestum námsgreinum. Fundurinn var góður og faglegur, en það vakti athygli mína hversu takmörkuð úrræðin virtust vera.
Ég spurði því beint hvort ekki væri í boði einhvers konar markviss námsaðstoð eða námsver þar sem börn með námsvanda gætu fengið stuðning við verkefni og nám með aðstoð kennara eða sérhæfðs starfsfólks.
Svarið sem ég fékk var einfaldlega nei.
Það sem kom mér mest á óvart var að mér var tjáð að stór/Smestur hluti þess fjármagns sem áður fór í stoðkennslu færi nú í verkefni tengd íslensku sem öðru tungumáli, og ekki væri því pláss fyrir aukna stoðkennslu til annara nemenda.“
„Mig langar að taka skýrt fram að þetta snýst ekki um andstöðu við stuðning við börn af erlendum uppruna. Sá stuðningur er augljóslega mikilvægur. Hins vegar finnst mér mjög alvarlegt ef niðurstaðan er sú að íslensk börn með staðfestan námsvanda sitji eftir og fái ekki þá aðstoð sem þau þurfa lögum samkvæmt,“ skrifar faðirinn ennfremur.
Hann spyr hvort stuðningur við börn með námsörðugleika sé orðinn kerfislægt vandamál og hvort fjármagni innan grunnskóla sé forgangsraðað með þeim hætti að börn með greindan námsvanda sitji á hakanum? Ennfremur spyr hann hvort staðan sé sambærileg í öðurm skólum.
Hann segir í lok bréfsins:
„Ég tel mikilvægt að þessi umræða fari fram af yfirvegun og á grundvelli reynslu foreldra, kennara og barna sem eru að upplifa þetta í daglegu lífi.“
DV bar spurningar föðurins undir Magnús Þór Jónsson, formann Kennarasambands Íslands. Hann sagðist ekki telja að um almennan vanda væri í að ræða.
„Ég held að við getum hiklaust velt því upp að horfa þarf inn í úthlutun til stoðþjónustu almennt um allt land. Verkefnið er þó á mjög ólíkum stað, enda hvert sveitarfélag sem skipuleggur fjármagn inn í þessa þjónustu. Það hefur t.d. þýtt að þegar bæst hefur inn stærri hópur en áður sem þarf meiri námsaðstoð vegna þess að íslenska er ekki þeirra tungumál, þá hefur þetta verið með ólíkum hætti. Í Reykjavík var fyrir nokkrum árum ákveðið að stilla af úthlutun með því að m.a. horfa nánar til þess bakgrunns þegar kemur að úthlutun.“
Magnús segist hafa áhyggjur af því að of lítil áhersla hafi verið lögð á vanda erlendra nemenda með námsörðugleika:
„Þetta er því ekki hægt að horfa til sem almenns vanda en auðvitað höfum við áhyggjur af því að alltof lítil áhersla hafi verið lögð á þennan hóp nemenda af erlendu bergi (um 20% af heildarnemendafjölda í grunnskólum) undanfarin ár því það er auðvitað þannig að úthlutun til stoðkerfis birtist í því hversu margir geta notið þeirrar kennslu og hættan sú að ef of naumt er skammtað njóti færri þess.“
DV sendi samskonar fyrirspurn á Skóla- og frístundasvið Reykjavíkurborgar og til svara var Hjördís Rut Sigurjónsdóttir, upplýsingafulltrúi. Hún segir að fjármagn til sértæks námstuðnings sé aðskilinn fjármagni sem ætlað er til kennslu íslensku sem annars tungumál. Svar hennar er eftirfarandi:
„Fjármagn til stoðkennslu, snemmtækrar íhlutunar og sértæks stuðnings er sérkostnaðarliður og er aðskilinn fjármagni sem ráðstafað er í kennslu íslensku sem annað mál (ÍSAT). Þannig á ÍSAT-kennsla í skólum ekki að hafa áhrif á stoðkennslu og sértækan stuðning við nemendur.
Einnig notar Reykjavíkurborg aðferðafræði sem kallast LOI (Learning Opportunity Index) til þess að meta skóla út frá félagslegri stöðu nemenda og úthlutar viðbótarfjármagni til skóla út frá því.
Í fyrsta sinn á þessu ári mun Reykjavíkurborg fá greitt úr Jöfnunarsjóði sveitarfélaga fyrir nemendur með íslensku sem annað tungumál eins og önnur sveitarfélög.“
