Gunnar Helgason, barnabókahöfundur, úthúðar Loga Má Einarssyni menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðherra, vegna lækkunar útgjalda til Bókasafnssjóðs. Segir hann lækkunina vera stjórnarskrárbrot.
„Logi Einarsson, er þetta eitthvert grín? Ertu búinn að gleyma samtalinu okkar í fyrra?“ spyr Gunnar í færslu á samfélagsmiðlum. Það er eftir að framlög til Bókasafnssjóðs voru lækkuð úr 224,5 milljónum króna í 142,3 milljónir. Málið hefur vakið reiði á meðal rithöfunda, einkum barnabókahöfunda.
Minnir á fundinn
Gunnar minnir Loga á fund þeirra þar sem barnabókahöfundar lögðu fram greinargerð Réttar um að lækkun Bjarna Benediktssonar, þáverandi ráðherra, á sjóðinn árið 2024 hafi verið stjórnarskrárbrot. „Þurfum við virkilega að eiga þetta samtal aftur?“ spyr hann.
Reifar hann að Hljóðbókasafnið og útlán þess hafi verið sett undir Bókasafnssjóð árið 2021 vegna þess að samkvæmt 72. grein stjórnarskrár má ekki lána bækur í hljóðbókarformi án þess að greiðslur fengjust fyrir.
Lilja Alfreðsdóttir, ráðherra, hafi þá hækkað upphæðina á greiðslum til samræmis við fjölgun útlána en Bjarni lækkaði hana svo síðar.
„Þú hækkaðir upphæðina í fyrra en lækkar hana aftur nú. Af hverju? Þú ert að brjóta stjórnarskrána, að mati Réttar. Og þú veist það,“ segir Gunnar.
Nenni ekki að vera kurteis
Bendir hann á að fimm vinsælustu höfundar landsins á bókasöfnum séu barnabókahöfundar. Þessi skerðing komi verst niður á þessum hópi. Barnabækur veita minni höfundarréttargreiðslur þar sem þær eru ódýrari og barnabókahöfundar fá síður listamannalaun. Nú sé verið að taka 36 prósent af þeim tekjum sem barnabókahöfundar fái fyrir höfundarverk í sínu útláni.
„Þakka þér kærlega fyrir. Og hoppaðu upp í rassgatið á þér. (Ég nenni ekki að vera kurteis enda ertu með löngutöng á lofti sjálfur. Þegar stjórnmálafólk telur að það geti rifið af okkur tekjurnar aftur og aftur ... ÞAÐ er dónaskapur!!)“ segir Gunnar, augljóslega heitt í hamsi. „Það er greinilega ekkert að marka neitt sem þið segið þegar þið talið um að auka læsi og menntun barna. Því að ef það er stöðugt hoggið í tekjurnar mun verða atgervisflótti úr okkar geira.“
17 milljarðar
Segir Gunnar að menningarstarfsemi búi til 17 milljarða króna fyrir ríkið. Ríkið sé núna að klípa af lægst launuðu stétt landsins, barnabókahöfundum. Beinir hann einnig spjótum sínum að Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur og Kristrúnu Frostadóttur.
„Í fyrra fórum við úr stjórn barnabókahöfunda (SÍUNG) á fund nokkurra þingflokka og ég treysti á að þeir þingmenn sem við hittum muni eftir okkur. Þó að þeir séu ekki í meirihluta,“ segir Gunnar að lokum. „Ég lýsi hér með eftir einhverjum þingmanni sem er til í að verja barnabókahöfunda og þar með börn þessa lands, íslenskuna og lýðræðið. Lilja D. Alfreðsdottir og Bryndís Haraldsdóttir, ég veit auðvitað að ég get treyst á ykkur.“
