Sigurður Gunnar Ásgeirsson, garðyrkjufræðingur á sjötugsaldri, er meðal sakborninga í Reykholtsmálinu, en hann var leigusali brotaþola og þriðji sakborningurinn sem gaf skýrslu í dag.
„Ég er saklaus af öllum ákæruliðum, ég beitti engu ofbeldi né hótaði þolanda,“ sagði Sigurður í upphafi skýrslugjafar.
Ætlaði fyrst að leita til Húseigandafélagsins
Sigurður rekur aðdraganda atburðanna í Reykholti vorið 2024 með eigin orðum. Dóttir hans og tengdasonur, meðákærðu Ingunn Rut Sigurðardóttir og Andri Már Mortensen Birgisson, hafi komið að tali við hann þann 16. apríl og hafði Sigurður þá orð á því að leigjandi hans væri kominn í vanskil og að Sigurður ætlaði að snúa sér til Húseigandafélagsins.
Tengdasonurinn hafi þá boðist til að ræða við brotaþola og útskýra hvernig svona mál ganga fyrir sig, en Andri taldi sig kjörinn í slíkt enda hefði hann fyrir nokkrum árum verið kominn á þriðja ár í lögfræðinámi.
Vanskilin hafi verið komin til þar sem brotaþoli hafði borið við mikilli fátækt og því aðeins greitt 50 þúsund krónur á mánuði í staðinn fyrir þær 75 þúsund krónur sem honum bar að greiða samkvæmt samningi. Eins hafi brotaþoli neitað að greiða fyrir tímabil sem hann var fjarverandi á sláturtíð, sem stóð yfir í um tvo mánuði, á ári. Brotaþoli hafði leigt húsnæðið í á fjórða ár og hafði í þrígang farið á sláturvertíð og þá ekki greitt leigu.
Haustið 2023 hafi Sigurður tilkynnt brotaþola að hann þyrfti að finna sér nýtt húsnæði en bróðir Sigurðar væri að fara að taka við húsnæðinu sökum vanheilsu. Þá hætti brotaþoli alfarið að greiða. Vanskilin höfðu því safnast upp.
Sigurður tekur fram að hann hafi ekki frétt að brotaþoli hefði í raun átt töluverða fjármuni fyrr en eftir að hann var handtekinn.
Hafi lofað að engu ofbeldi yrði beitt
Sigurður segir að Andri hafi rætt við brotaþola sem hafi samþykkt að greiða 550 þúsund krónur til að gera upp skuldina. Greiðslan barst þó ekki og sagðist Andri þá ætla að taka tvo félaga með sér, fara með brotaþola að hraðbanka á Selfossi og fá skuldina greidda.
Tekur Sigurður skýrt fram í framburði sínum að hann hafi ekki viljað að nokkru ofbeldi yrði beitt, enda hefði hann upphaflega ákveðið að fá Húseigendafélagið sér til aðstoðar og talið það vera réttu leiðina til að afgreiða málið. Andri hafi þó lofað því að engu ofbeldi yrði beitt.
Hafi Sigurður ekki gert athugasemdir við að Andri hefði tvo félaga með sér enda hafi hann ekki haft ímyndunaraflið til að sjá fyrir sér það ofbeldi sem greint er frá í ákæru.
Samkvæmt ákæru var brotaþoli frelsissviptur frá föstudegi fram á mánudag. Sigurður segist hafa hitt dóttur sína, Andra, og yngri bróður Andra á mánudeginum, rétt áður en Samúel var fluttur úr Reykholti yfir á höfuðborgarsvæðið. Þá hafi Sigurður ekki séð nokkra áverka á brotaþola. Þeir hafi faðmast og Sigurði hafi skilist að brotaþoli væri kominn með nóg af dvölinni á Íslandi og ætlaði til dóttur sinnar á Möltu.
Þeir brotaþoli hafi lítið talast við. Það eina sem brotaþoli sagði var þegar þeir fömuðust, þegar hann hvíslaði að Sigurði: „Ég veit að þú ert góður maður.“
Aðspurður sagði Sigurður síðar að brotaþoli hefði þarna verið dapur, en hann hefði þó ekki verið blóðugur eða með sýnilega áverka og ekki kveinkað sér þegar þeir föðmuðust.
Segist hafa frétt af ofbeldinu eftir að brotaþoli kom til Möltu
Samkvæmt ákæru er Sigurður meðal annars sakaður um að hafa hótað brotaþola með keðjusög og hótað að sigla með hann til Grænlands og henda honum útbyrðis. Sigurður segir þetta rangt. Hann eigi vissulega keðjusög, enda sé hann garðyrkjufræðingur og vinni eldivið. Hann hafi í aðdraganda atburðarásarinnar í apríl 2024 verið að grisja tré við heimilið og þá notað keðjusög og hafi brotaþoli séð til hans. Eins kannast Sigurður ekki við nokkrar hótanir.
Segist Sigurður engu að síður hafa verið í góðri trú um að brotaþoli væri að fara sjálfviljugur úr landi, en hann hafi komist að því að svo væri ekki þegar vinkona brotaþola hringdi í hann eftir að brotaþoli komst við vondan leik til Möltu.
„Þá var einhver vinkona [brotaþola] að hringja í mig og segja mér að Samúel væri kominn til Möltu og væri þar stórslasaður á spítala að berjast fyrir lífi sínu og að ég og tengdasonur minn, sagði hún þessi viðkomandi, að við hefðum verið að berja hann. Þetta kom mér gjörsamlega á óvart því ég vissi ekki af ofbeldi, ég bað aldrei um ofbeldi, hvað þá að ég tæki þátt í ofbeldi. Þarna var í fyrsta skipti sem ég frétti að [brotaþoli] væri eitthvað slasaður og ég varð bara fyrir sjokki að heyra það.“
Ég gerði þá vitleysu að tala um þetta
Samkvæmt ákæru voru um 17,6 milljónir millifærðar af reikningum brotaþola, þar með taldar tæpar 2 milljónir sem voru lagðar inn á reikning Sigurðar. Þetta hafi verið hærri greiðsla en Sigurður átti von á en þó að einhverju leyti endurspeglað raunverulega skuld brotaþola vegna vangreiddrar leigu yfir leigutímann. Sigurður brást við með því að leggja 600 þúsund krónur inn á tengdason sinn „í einhverju stresskasti“ og svo lagði hann 100 þúsund krónur inn á dóttur sína að hennar beiðni. Restina hreyfði hann ekki og voru fjármunirnir síðar haldlagðir. Skuldin er enn ógreidd í dag.
Verjandi Sigurðar spurði svo um félagslegar aðstæður hans í dag, en hann er kominn á eftirlaun ári fyrr en til stóð þar sem honum gekk ekkert að fá vinnu eftir að málið kom upp. Þetta hefur verið andlegt áfall sem Sigurður er enn að vinna úr og mátti heyra rödd hans bresta þegar hann ræddi um stöðu sína og líðan.
Fyrr í skýrslugjöfinni tekur hann fram að það hafi verið mistök að nefna leiguskuldina við tengdasoninn.
„Ég gerði þá vitleysu að tala um þetta.“
Skilaboð bendi til vitneskju
Sækjandi bar undir Sigurð skilaboð sem gengu milli hans og dóttur hans þann 20. apríl, á degi tvö af meintri frelsissviptingu. Sigurður hafði í framburði sínum fyrir dómi lýst því að hafa ekki haft nokkra vitneskju um frelsissviptinguna en í skilaboðunum segir dóttir hans að brotaþoli sé sofandi og hafi ekki verið samvinnuþýður varðandi þann „díl“ sem honum hefði verið boðið til að gera upp skuldina. Þetta þykir benda til þess að Sigurður hafi verið upplýstur um framvindu mála og því meðvitaður um það sem var að eiga sér stað á heimili brotaþola.
Einnig skilaboð sem áttu sér stað þann 23. apríl eftir að brotaþoli hafði verið sendur úr landi þar sem Ingunn bað föður sinn um að taka númeraplötur af bifreið brotaþola, hafa íbúðina læsta og „tækla utanaðkomandi gesti“.
Sigurður sagði síðar að „bíll [brotaþola] sést frá kvistnum“ í skilaboðum til dóttur sinnar, en framangreint þykir benda til þess að Sigurður hafi átt þátt í að reyna að hylma yfir brotin.
„Ég var að reyna að stoppa hann“
Sækjandi vísar svo til upptakna úr síma Andra en eins og áður hefur komið fram voru öll símtöl úr síma Andra hljóðrituð og liggja rúmlega hundrað slíkar upptökur fyrir í málinu.
Sjá einnig: Sláandi upptökur spilaðar í Reykholtsmálinu - „Don’t do anything stupid“
Meðal annars hafi Andri haft samband við Sigurð aðfaranótt 16. apríl og sagt þar að hann ætlaði að „græja þennan araba, ekki hafa áhyggjur af því“ en þetta var áður en Ingunn og Andri komu á heimili Sigurðar þar sem hann segist fyrst hafa upplýst þau um leiguskuldina.
Sækjandi bar fleiri upptökur undir Sigurð en þar ræðir hann við Andra um brotaþola og skuldina en ljóst er að Andri er þar í sumum tilvikum með brotaþola og er að reyna að innheimta skuldina.
Á einni upptökunni segir Andri að brotaþoli eigi alveg nóg af peningum „eins og þú veist“ og að þeir menn sem hann ætli að hafa með sér til brotaþola séu ekki að fara að gera nokkuð svona frítt. Eins segir Andri að það gangi ekki alltaf að vera góður svo hann ætli að taka að sér að vera vondur fyrir Sigurðar hönd.
„Ég var að reyna að snúa honum við,“ sagði Sigurður og benti á að hans hlið heyrist ekki á upptökunum. Hann hafi verið að reyna að fá Andra til að hætta við og hafi sagst ætla að senda skuldina í löginnheimtu.
„Ég hafði ekkert um málið að segja lengur,“ segir Sigurður og tekur fram að hann hafi ekki tilkynnt málið til lögreglu vegna dóttur sinnar en hann hafi reynt að stöðva tengdason sinn. Hann hafi frekar viljað snúa sér að löginnheimtu og Húseigendafélaginu.
„En þetta var orðið að einhverju öðru hjá honum,“ sagði Sigurður og bætti síðar við: „Ég bað hann ekki um þetta, ég var að reyna að stoppa hann. Þetta var orðið eitthvað persónulegt á milli þeirra.“
Sigurður baðst á köflum undan svörum í dag með vísan til tengsla við dóttur sína. Hann ítrekar þó í gegnum allan framburð sinn að hann hafi ekki viljað að svona færi, hann hafi hvorki samþykkt né vitað af nokkru ofbeldi.
