Nýr íslenskur veðurákvörðunarvefur ber saman veðurhorfur á rúmlega 240 tjaldsvæðum um allt land. Hugmyndin kviknaði þegar stofnandinn áttaði sig á því hversu erfitt var að finna stað þar sem veðrið yrði viðunandi alla dvölina, ekki aðeins á komudegi.
Veðrið hefur mikil áhrif á ferðalög um Ísland, ekki síst þegar gist er í tjaldi, hjólhýsi eða húsbíl. Þótt veðurupplýsingar séu aðgengilegar á mörgum stöðum getur verið tímafrekt að bera saman vind, úrkomu og hita á milli margra áfangastaða og meta hvar aðstæður verða bestar yfir heila helgi eða lengri tíma.
Íslenski veðurákvörðunarvefurinn Eltum veðrið var þróaður til að einfalda þetta ferli.
Þjónustan ber saman veðurhorfur á rúmlega 240 tjaldsvæðum víðs vegar um landið og hjálpar ferðafólki að sjá hvar líklegast er að finna hagstæðar aðstæður næstu daga. Markmiðið er að gera fólki kleift að skipuleggja ferðina eftir veðrinu, velja hentugri áfangastað og auka þannig líkurnar á ánægjulegri ferð.
Hugmyndin kviknaði við hjólhýsið
Hugmyndin að Eltum veðrið varð til út frá persónulegri reynslu Róberts Marvins Gíslasonar, stofnanda þjónustunnar.
Róbert ferðast með stórt hjólhýsi og fortjald. Það tekur tíma og fyrirhöfn að koma búnaðinum fyrir og jafnvel enn meiri vinnu að taka allt niður aftur ef veðrið versnar eða í ljós kemur að betri aðstæður séu annars staðar.
„Þegar maður er búinn að setja upp stórt hjólhýsi og fortjald vill maður helst ekki þurfa að taka allt saman niður aftur daginn eftir. Mig vantaði leið til að finna stað þar sem líklegt væri að veðrið yrði skikkanlegt yfir þann tíma sem við ætluðum að dvelja, ekki bara þegar við mættum á staðinn,“ segir Róbert.
Hann fór því reglulega að bera saman veðurspár fyrir mismunandi staði áður en fjölskyldan lagði af stað.
Það reyndist fljótt vera meira verk en ætla mætti. Til að fá heildstæða mynd þurfti að opna spár fyrir fjölda staða, skoða vind, úrkomu og hita fyrir hvern dag og reyna síðan að meta hvaða áfangastaður kæmi best út yfir alla dvölina.
„Upplýsingarnar voru til staðar, en það var ekkert einfalt að breyta þeim í skýra ákvörðun. Ég var í raun að leita að svari við mjög einfaldri spurningu: Hvar getum við komið okkur fyrir og átt von á sæmilegum aðstæðum næstu daga? Þar kviknaði hugmyndin að Eltum veðrið.“
Ekki bara veðurspá, heldur aðstoð við ákvörðun
Eltum veðrið er ekki ætlað að koma í stað hefðbundinna veðurspáa. Þjónustan nýtir veðurgögn til að auðvelda samanburð og hjálpa notandanum að taka ákvörðun um hvert sé best að halda.
Á vefnum eru tjaldsvæði metin út frá þáttum sem hafa mikil áhrif á útilegur, meðal annars vindi, úrkomu og hita. Notendur geta skoðað horfur næstu daga, borið saman staði og séð hvort betri valkostur sé í nágrenninu.
Vindur vegur þar þungt. Aðstæður sem teljast ef til vill hóflegar fyrir almenna útiveru geta haft töluverð áhrif á tjöld, fortjöld og akstur með hjólhýsi. Þá getur skipt meira máli hvernig veðrið þróast yfir tvo eða þrjá daga en hvernig það lítur út á einu tilteknu augnabliki.
„Veðurspáin gefur okkur gögnin. Eltum veðrið reynir að hjálpa fólki að breyta þeim í ákvörðun,“ segir Róbert.
Ferðalagið má fylgja góða veðrinu
Grunnhugsunin er einföld. Ferðafólk þarf ekki alltaf að ákveða áfangastaðinn fyrst og sætta sig síðan við veðrið. Stundum er hægt að snúa ferlinu við, skoða hvar bestu aðstæðurnar eru og skipuleggja ferðina út frá því.
Veður getur verið mjög ólíkt milli nálægra svæða. Á meðan vindasamt og blautt er á einum áfangastað geta verið mun rólegri og þurrari aðstæður aðeins 50 til 100 kílómetrum frá.
Með því að sjá þennan mun á einum stað getur ferðafólk tekið upplýstari ákvörðun, minnkað líkurnar á að þurfa að flytja sig í miðri ferð og nýtt fríið betur.
Eltum veðrið getur þannig hjálpað notendum að velja á milli þess að halda upphaflegri áætlun, breyta leiðinni eða færa sig á annan stað áður en búnaðurinn hefur verið settur upp.
Prófað við raunverulegar aðstæður um landið
Þróun þjónustunnar hefur ekki aðeins farið fram fyrir framan tölvuskjá. Sumarið 2026 var farið í rannsóknar- og prófunarferð um landið til að bera niðurstöður Eltum veðrið saman við raunverulegar aðstæður.
Á ferðinni voru veðurspár, útreikningar þjónustunnar og aðstæður á vettvangi skráðar á stöðum á borð við Kirkjubæjarklaustur, Egilsstaði, Ásbyrgi, Akureyri, Húnavelli og Reykjavík.
Ferðin gekk vel og samanburðurinn gaf jákvæðar niðurstöður. Aðstæður á vettvangi voru almennt í góðu samræmi við það sem þjónustan hafði sýnt áður en lagt var af stað. Prófanirnar veittu jafnframt mikilvægar upplýsingar um hvað mætti útfæra betur, hvernig vindur birtist ferðafólki í raun og hvernig framsetning þjónustunnar gæti orðið skýrari.
Róbert segir vettvangsprófanirnar mikilvægan hluta af þróuninni.
„Það er eitt að sjá tölur og flokkanir á skjá, en annað að standa sjálfur á tjaldsvæðinu og upplifa aðstæðurnar. Ferðin hjálpaði okkur að staðfesta að þjónustan væri á réttri leið og sýndi jafnframt hvar væri hægt að gera betur.“
FRÆ-styrkur styður áframhaldandi þróun
Eltum veðrið hlaut nýlega FRÆ-styrk frá Tækniþróunarsjóði til áframhaldandi þróunar, prófana og staðfestingar á reiknilíkaninu.
Styrkurinn verður meðal annars nýttur til að þróa samanburð á milli staða, prófa þjónustuna með notendum, greina niðurstöður og bæta það hvernig veðurupplýsingar eru settar fram fyrir mismunandi ferðamáta.
Eltum veðrið er enn í þróun og unnið er að því að bæta bæði reiknilíkanið og upplifun notenda. Ábendingar frá ferðafólki og eigendum tjaldsvæða hafa þegar leitt til lagfæringa, meðal annars á upplýsingum um einstök svæði og skýringum á því hvers vegna þjónustan mælir með einum stað fremur en öðrum.
Markmiðið er að byggja þjónustuna áfram upp í nánu samráði við fólkið sem notar hana.
Getur nýst bæði Íslendingum og erlendum ferðamönnum
Þótt þjónustan hafi orðið til út frá þörfum íslenskrar fjölskyldu sem ferðast með hjólhýsi getur hún einnig nýst erlendum gestum.
Erlendir ferðamenn þekkja oft síður hversu hratt veður getur breyst á Íslandi eða hversu mikill munur getur verið á aðstæðum milli landshluta. Einfaldur samanburður getur því hjálpað þeim að velja hentugri og ánægjulegri ferðaleið.
Vefurinn er aðgengilegur bæði á íslensku og ensku undir heitunum Eltum veðrið og Chase the Weather.
Betri upplýsingar geta skilað betri ferð
Veðrið verður alltaf órjúfanlegur hluti ferðalaga um Ísland. Það þarf þó ekki alltaf að ráða allri upplifuninni.
Með því að bera saman aðstæður áður en lagt er af stað getur ferðafólk aukið líkurnar á góðri dvöl, valið stað sem hentar betur og forðast að verja stórum hluta frísins í að taka niður blautt fortjald í roki.
„Hugmyndin er ekki að lofa fullkomnu veðri,“ segir Róbert. „Hún er að hjálpa fólki að finna besta kostinn sem er í boði og gera ferðina aðeins ánægjulegri.“
Eltum veðrið er aðgengilegt á eltumvedrid.is.
