Í gær, 1. apríl, birti Morgunblaðið frétt af því að Guðrún Hafsteinsdóttir hefði daginn áður tilkynnt efnahagstillögur Sjálfstæðismanna sem að hennar sögn felast í því að lækka skatta um 140 milljarða og spara á móti 160 milljarða með hagræðingu hjá ríkinu. Þessu til viðbótar leggur Sjálfstæðisflokkurinn til að seldar verði eignir ríkisins, stofnanir, fyrirtæki og fasteignir fyrir 680 milljarða. Þessa 680 milljarða megi svo nota til að greiða niður skuldir ríkisins og lækka þannig vaxtakostnað ríkissjóðs um 45 milljarða.
Orðið á götunni er að enginn hafi í raun óskað eftir því að Sjálfstæðisflokkurinn legði fram efnahagstillögur nú, eftir að flokkurinn stýrði efnahagsmálum þjóðarinnar í meira en áratug með þeim afleiðingum að ríkið var jafnan rekið með miklum halla á sama tíma og upp safnaðist 700 milljarða innviðaskuld og orkuöflun stöðvaðist . Engin tilviljun sé að fréttin hafi birst 1. apríl og verið falin inni í blaðinu, slíkt sé jafnan gert með aprílgöbb.
Orðið á götunni er að ekki þurfi að koma á óvart að Sjálfstæðisflokkurinn vilji eitt skattþrep upp á 35%, sem felur í sér veglega skattalækkun til þeirra tekjuhæstu í samfélaginu og ríflega skattahækkun til þeirra sem minnst hafa. Sjálfstæðisflokkurinn veit fyrir hverja hann vinnur. Þá leggur Sjálfstæðisflokkurinn til að fjármagnstekjuskattur verði lækkaður úr 22% í 20%, en það var einmitt þáverandi formaður flokksins, Bjarni Benediktsson, sem hækkaði þennan skatt úr 20% í 22%. Þá vill Guðrún gefa 100% skattaafslátt af hlutabréfakaupum upp að 550 þúsund fyrir hvern einstakling.
Orðið á götunni er að ekki þurfi sérlega fjármálalæsi til að sjá að aðgerðir af þessu tagi ganga þvert gegn viðleitni Seðlabankans til að draga úr þenslu í hagkerfinu. Þetta eru þensluvaldandi aðgerðir og ávísun á verðbólgu og enn hærri vexti en nú eru.
Þegar kemur að hagræðingunni er lítið um útfærslur en það sem sérstaklega er tínt til kemur ekki á óvart. Sjálfstæðisflokkurinn vill afnema styrki til stjórnmálaflokka. Það kemur ekki á óvart. Flokkurinn er nýbúinn að þéna milljarða á þéttingu byggðar og lóðabraski, auk þess sem hann seldi Valhöll. Afnám styrkja til stjórnmálaflokka myndi skapa Sjálfstæðisflokknum algera yfirburðastöðu gagnvart öllum öðrum flokkum sem standa allir tæpt fjárhagslega í samanburði.
Þá vill Sjálfstæðisflokkurinn afnema styrki til fjölmiðla og afleggja útvarpsgjaldið og krefjast hagræðingar hjá RÚV. Svo á gervigreindin að hjálpa til við að fækka ríkisstarfsmönnum og afnám sérréttinda ríkisstarfsmanna á að skila tugum milljarða.
Svo á að leggja niður hinar og þessar stofnanir og sameina aðrar en enginn verðmiði er settur á þessar aðgerðir. Er það raunar gegnumgangandi í efnahagstillögum Sjálfstæðisflokksins að það er ekki búið að leggja neitt mat á áhrif þeirra, enda liggja engar útfærslur fyrir.
Þegar kemur að eignasölunni færist heldur betur fjör í hlutina. Meðal þeirra eigna sem á að selja og hala inn 680 milljarða eru Landsbankinn og Íslandspóstur. Orðið á götunni er að í einhverjum ímynduðum hliðarveruleika gæti Sjálfstæðisflokkurinn mögulega náð þingmeirihluta fyrir sölu Landsbankans en tómt mál er að tala um slíkt í veruleikanum. Landsbankinn skilar ríkinu 35 milljörðum í arðgreiðslur bara í ár. Ef bankinn er seldur hætta arðgreiðslurnar að koma í hús. Ekki virðist gert ráð fyrir því í tillögum Sjálfstæðismanna. Þá er fráleitt að einhver hafi áhuga á að kaupa Íslandspóst. Hugsanlega gæti Sjálfstæðisflokkurinn fundið einhvern vildarvin sem væri fús til að losa ríkið við Póstinn en þá aðeins gegn ríkulegum heimanmundi. Dæmin af slíku eru reyndar þekkt.
Sjálfstæðisflokkurinn vill svo selja fasteignir og jarðir í eigu ríkisins og bendir á að þessar eignir séu 440 milljarða virði. Orðið á götunni er að greinilegt sé að efnahagssérfræðingar Sjálfstæðisflokksins taki ekki með í reikninginn að ef ríkið selur fasteignir sem það notar þarf það að leigja þær aftur og það kostar peninga. Orðið á götunni er að reiknimeisturum Guðrúnar hafi yfirsést það.
María Rut Kristinsdóttir, þingmaður Viðreisnar, birti pistil á Eyjunni í vikunni undir yfirskriftinni „Skýjaborgir eða raunveruleikinn“. Þar fjallaði hún þann skort á raunveruleikatengingu sem birtist í efnahagstillögum Sjálfstæðisflokksins. „Sami flokkur og mótaði skattkerfið, jók útgjöld umfram tekjur og flækti regluverkið boðar nú einfalda lausn á vanda okkar.
Ég skil alveg hvað Sjálfstæðisflokkurinn er að gera og hvers vegna. Þetta fær auðvitað athygli og mikla umfjöllun. Í stjórnarandstöðu er freistandi að koma með einfaldar lausnir á flóknum vanda. Þá þarf ekki að bera ábyrgð á niðurstöðunni, aðeins að selja skýjaborgina.“
María Rut bendir réttilega á að Sjálfstæðisflokkurinn er í raun að leggja til að við skvettum olíu á þann eld sem fyrir er. Slíkt hefði alvarlegar afleiðingar og myndi bitna verst á þeim sem minnst mega sín.
Orðið á götunni er að Sjálfstæðisflokkurinn og Morgunblaðið hafi slegið vindhögg með þessu aprílgabbi sínu.
