Til að tryggja öryggi og fullveldi Íslands höfum við átt í ýmis konar alþjóðlegu samstarfi frá lýðveldisstofnun: Nató, EFTA, SÞ, EES. Þar deila þjóðir fullveldi og valdi til þess að styrkja stöðu sína í hörðum heimi. Samstaða þjóða sem grundvallast á lýðræði, frjálsri samkeppni, jöfnuði og mannréttindum.
Aðildin að innri markaði ESB í gegnum EES samninginn og fjórfrelsið sem honum fylgdi markaði þáttaskil í sögu Íslands. Bein aðild að 500 milljóna markaði opnaði flóðgáttir nýrra tækifæra og lífskjör bötnuðu stórum.
Sú stoð stendur hins vegar ekki til eilífðar. Kjósi Noregur að stíga skrefið til fulls frá aukaaðild til fullrar aðildar er útséð með EES samninginn líkt, og Jón Baldvin Hannibalsson, fyrrverandi utanríkisráðherra og arkitekt samningsins, benti á í viðtali á Sprengisandi á dögunum. Nú er lag að ljúka ferlinu.
Samningsstaða okkar nú er sterkari en oftast áður. Það verður hún ekki þegar Noregur er farinn af stað í átt að fullri aðild. Hvað endanlega vinnst með fullri aðild í stað aukaaðildarinnar mun ekki liggja fyrir fyrr en samningi um aðild Íslands að ESB hefur verið lokið.
Efnahagslegu rökin eru augljós. Svimandi kostnaðurinn við krónuna. Upptaka evru mun í fyllingu tímans spara þjóðfélaginu hundruð milljarða í vaxtakostnað og lækka vaxtabyrði almennt um allt að 30%. Afborgun af 60 m.kr. húsnæðisláni færi úr 330.000 isk. í 220.000, svo eitt dæmi sé tekið.
Raunvextir nýrra íslenskra húsnæðislána hafa verið 4,5- 5,5% á sama tíma og raunvextir á evrusvæðinu eru innan við 1%, líkt og Gauti B. Eggertsson, hagfræðingur, hefur bent á í gagnmerkum skrifum um Ísland og ESB. Sláandi vaxtamunur sem getur frelsað almenning úr spilavíti krónuhagkerfisins.
Full yfirráð yfir auðlindum til sjós og lands skipta vitaskuld sköpum, auk styrkrar stöðu landbúnaðarins. Staðreyndin er hins vegar sú að við getum rætt kosti og galla aðildar að ESB fram í hið óendanlega. Arkað fram og aftur blindgötuna um hvað mögulega geti falist í samningi um aðild að ESB.
Eina leiðin til að fá skorið úr þessum álitaefnum er að ljúka samningsferlinu. Þá fyrst liggur það fyrir hver staðan raunverulega er í þessu stærsta hagsmunamáli samtímans.
Höfundur var formaður þingflokks Samfylkingarinnar þegar sótt var um aðild að ESB. Byggt á bók höfundar; www.stormurinn.is
