Bræðsluslysið sem varð í Fukushima kjarnorkuverinu í Japan á síðasta ári var að mestu orsakað af mannlegum mistökum og fávisku. Þetta eru niðurstöður sjálfstæðrar þingnefndar sem gert var að rannsaka slysið.
Ekki flóðbylgjunni að kenna
„Við höfum sannað að svona hættuástand hefði vel getað skapast þó að ekki hefði verið fyrir flóðbylgjuna,“ segir Katsuhiko Ishibashi, jarðskjálftafræðingur og meðlimur nefndarinnar, um niðurstöðurnar.
Slæmt samstarfi á milli ríkisstjórnarinnar, löggjafans og stjórnenda orkuversins spilaði veigamikla rullu samkvæmt nefndinni. Þá fann nefndin einnig orsakaþætti í japanskri menningu: skilyrðislaus og gagnrýnislaus hlýðni átti sinn þátt, en það var þó í grunninn heimska og fáfræði sem olli því að bráðnun varð í þremur kjarnaofnum.
Gegnumgangandi ábyrgðarleysi
Það skipti litlu hvert nefndin horfði, alls staðar sást sama ábyrgðarleysið og sama vanþekking. Stjórnun orkuversins og viðbrögð við flóðbylgjunni stjórnuðust af „ófyrirgefanlegri heimsku og hroka,“ segir í skýrslu nefndarinnar.
Sök var að finna hjá löggjafanum, sem innleiddi ekki fullnægjandi lög um öryggisráðstafanir í kjarnorkuverum, hjá raforkufyrirtækinu Tepco, sem lét gróða ganga fyrir öryggi og hjá ríkisstjórninni, sem mistókst herfilega að bregðast við náttúruhamförunum á fullnægjandi hátt.
Tepco var þjóðnýtt
Raforkufyrirtækið Tepco, sem á Fukushima, var þjóðnýtt í kjölfar slyssins þar sem að það gat ekki staðið undir hreinsunarkostnaði og greiðslu sárabóta í tengslum við slysið. Um 150.000 manns þurftu að flýja heimili sín í kjölfar slyssins og sumir þeirra munu aldrei snúa aftur heim.
Rannsókn nefndarinnar tók sex mánuði og voru meðal annars tekin viðtöl við um 1.100 manns, sem töldu samanlagt 900 klukkustundir.
Hemmi Gunn fallinn frá