Enginn er ég hagfræðingur. Það hef ég margtekið fram.
Þetta veit ég þó:
Vextir á Íslandi þurfa að lækka.
Þeir þurfa að lækka mikið og þeir þurfa að lækka hratt.
Ella mun öllum fyrirtækjum á Íslandi blæða út. Lífskraftur þeirra mun þverra, einnig þeirra sem jafnvel í kreppunni ættu að geta skrimt og lifað af til betri tíma.
Svo ekki sé nú minnst á hvernig hinir núverandi okurvextir fara með fjárhag heimila á Íslandi ...
Við vitum öll að það er beinlínis lífsspursmál að vextirnir taki nú þegar mikla dýfu. Auðvitað áttu þeir aldrei að verða svo háir sem raun ber vitni. En hvað sem því líður, nú verða þeir að lækka.
Þá lækkar Seðlabankinn stýrivexti um eitt prósent.
Eitt prósent, takk.
Og hafði þó sjálfur boðað fyrir mánuði miklu meiri lækkun.
Við vitum hvað gerðist. Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn skarst í leikinn. Hann vill ekki að vextir lækki fyrr en búið er að standa við fleiri af þeim skilyrðum sem hann setti á sínum tíma fyrir lánveitingum til Íslendinga.
Og snýst víst aðallega um skjótara uppgjör vegna gömlu föllnu bankanna, og markvissari aðgerðir í ríkisfjármálum.
Kannski hefur þessi alræmdi sjóður eitthvað til síns máls að þessu leyti. Mér finnst til dæmis algjörlega óskiljanlegt af hverju ekki er búið að koma skikk á íslenska bankakerfið.
Jújú, ég get vel trúað að viðfangsefnið sé flókið - en fyrr má nú vera. Það eru liðnir 8 mánuðir frá hruninu. Hvað er að gerast inní þessum bönkum? Hvað er til dæmis eiginlega málið með þessar skilanefndir?
Eru þær áreiðanlega vel mannaðar, með leyfi?
En burtséð frá furðulegum seinagangi við uppgjör bankanna, og burtséð frá hugsanlegum sleifargangi ríkisstjórnarinnar við að koma ríkisfjármálum á hreint, þá er samt ljóst að vextirnir verða að lækka.
Það má færa hagfræðileg rök fyrir því - eins og Seðlabankinn gerði í morgun - að ekki ætti að lækka vextina of hratt.
En það má alveg eins færa hagfræðileg rök fyrir því að það sé ekki bara hægt, heldur beinlínis lífsnauðsynlegt.
Þetta er - eins og fleira í hagfræði - spurning.
Því hagfræði er ekki raunvísindi. Þetta eru félagsvísindi, háð alls konar breytum og smekksatriðum. Og meira að segja frekar óviss félagsvísindi.
Nú erum við búin að prófa okurvextina. Þeir hafa engum árangri skilað. Efnahagskerfi landsins er að frjósa - í vorinu.
Hvernig væri þá að prófa lægri vexti? Sjá hvað gerist. Gá hvort þeir hafa rétt fyrir sér sem telja mikla vaxtalækkun strax bæði mögulega og æskilega.
Ástandið getur varla orðið mikið verra - svo hverju höfum við að tapa?
Alla vega virðist Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn standa á bak við þá ákvörðun Seðlabankans að lækka stýrivexti ekki nema um eitt prósent nú.
Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn er ekki Satan sjálfur. Ég held til dæmis að það hafi verið eina úrræði Íslendinga að leita til sjóðsins, og synd að "stolt" Davíðs Oddssonar og annarra sjálfstæðismanna hafi komið í veg fyrir að það yrði gert fyrr.
En ef AGS kemur í veg fyrir að vextir séu lækkaðir þvert oní hagsmuni óbreyttra Íslendinga - og þvert oní að einu sinni sé gerð tilraun til að lækka þá og sjá hvað gerist, þá mun ég að minnsta kosti fljótlega þreytast á að halda uppi vörnum fyrir hann.
Blogg
EITT PRÓSENT
09:04 › 4. júní 2009
ATHUGIÐ Ritstjórn DV áskilur sér rétt til að eyða ærumeiðandi ummælum.


















Fyrir síðustu jól varð Berglind fyrir hroðalegri árás aðila sem tengjast mótorhjólagengi. Ráðist var inn á heimili hennar og henni misþyrmt með þeim hætti að hún mun sennilega aldrei bíða ... 
