Í upphafi árs skrifaði ég færslu sem kallaðist Forseti Íslands og heimilin. Efni þeirrar færslu var undirskriftasöfnun Hagsmunasamtaka heimilanna og fundur þeirra með forseta Íslands.
Á þeim tíma þótti ljóst að Alþingi og ríkisstjórn myndu ekki verða við lýðræðislegri kröfu um afnám verðtryggingar og leiðréttingu lána, kröfu sem vitað er að um 80% segjast hlynnt í skoðanakönnunum og rúmlega 37 þúsund einstaklingar höfðu sett nafn sitt við. Til vara var þess krafist að þjóðaratkvæðagreiðsla yrði haldin um kröfurnar.
Því ákváðu samtökin að snúa sér til forsetans til að freista þess að hann myndi beita sér fyrir framgangi málsins og vísuðu meðal annars í 25. gr. stjórnarskrárinnar. Hún hljóðar svo:
„Forseti lýðveldisins getur látið leggja fyrir Alþingi frumvörp til laga og annarra samþykkta."
Í færslunni velti ég upp ákveðinni atburðarás sem gæti hugsanlega farið í gang færi svo að forsetinn gripi til aðgerða á grundvelli 25. greinarinnar. Í færslunni sagði:
„En þó að forseti léti leggja fyrir Alþingi þingmál, til dæmis þingsályktunartillögu um að ríkisstjórn verði falið að láta fara fram þjóðaratkvæðagreiðslu um leiðréttingu lána og afnám verðtryggingar, er ekki þar með sagt að Alþingi myndi afgreiða málið, hvað þá á tiltekinn veg, án þess að til frekari þrýstings af hálfu forseta kæmi. Í því sambandi gæti forseti neitað að staðfesta öll lög frá Alþingi þangað til Alþingi hefði afgreitt mál forseta.
Ef eitthvað í líkingu við þessa atburðarrás færi af stað yrðu sjálfsagt einhverjir til að benda á 11. gr. stjórnarskrárinnar. Því skv. henni þarf samþykki 3/4 þingmanna til að þjóðaratkvæðagreiðsla fari fram um lausn forseta frá embætti. Yrði niðurstaðan úr þeirri þjóðaratkvæðagreiðslu aftur á móti gegn niðurstöðu Alþingis bæri að rjúfa þing og boða til kosninga."
Þó að sitjandi forseti hafi ekki svarað kalli þeirra fjölmörgu sem kröfðu stjórnvöld um aðgerðir vegna skuldavanda heimilanna á sínum tíma vekur afstaða hans til 25. greinarinnar sem fram kom á fundi Stjórnarskrárfélagsins í Iðnó í gærkvöldi athygli. Þar lýsti Ólafur Ragnar því yfir að greinin væri lifandi í hans huga. Með öðrum orðum að forsetinn geti lagt fram þingmál.
Fyrst svo er hljóta einhver af þeim rúmlega 37 þúsund sem skrifuðu undir á sínum tíma að velta því fyrir sér nú hvers vegna Ólafur Ragnar kaus að stinga undirskriftalistunum undir stól og skila auðu í skuldavanda heimilanna.
