Ýmislegt bendir til þess nú að íslensk stjórnmál séu fær um að taka sönsum og muni gera það. En þau umskipti eru þjóðinni dýrkeypt. Vitundarvakning og umbætur í íslenskum stjórnmálum eiga rætur í bankahruni og gjaldþrotum hjá 320 þúsund manna þjóð sem reyndust vera meðal þeirra stærstu í veröldinni á síðari árum.

Eftir bankahrunið urðu drættirnir í stjórnmálakreppu þjóðarinnar skýrari en fyrr. Um þetta segir Þorsteinn Pálsson í Fréttablaðinu í dag og beinir sjónum sérstaklega að aðildarumsókn að ESB: "Stjórnmálakreppan kallar á nýja forystu fyrir málefnum Íslands en ekki viðsnúning í miðju straumvatni aðildarumsóknar. Í því ljósi er áfall fyrir þjóðina að þingflokkur sjálfstæðismanna skuli einmitt nú hafa sagt sig frá forystu um áframhaldandi þróun vestrænnar samvinnu landsins. Það er ástæðan fyrir því að ekki er unnt að leysa pólitísku kreppuna og mynda ríkisstjórn á miðjunni."

En smám saman eru kjósendur og kjörnir stjórnmálamenn að átta sig á því að minnihlutastjórn er ekki endilega fráleitur kostur. Ríkisstjórn Samfylkingar og VG hefur á undanförnum mánuðum fengið æ skýrari einkenni hreinnar minnihlutastjórnar. Þetta merkir að Jóhanna og Steingrímur J. þurfa í æ minna mæli að hafa áhyggjur af framsóknaríhaldinu yst til vinstri í VG. Þar á bæ eru menn á móti Icesavesamningum, á móti fækkun ráðuneyta, á móti niðurskurði ríkisútgjalda, á móti samstarfi við AGS, á móti aðildarviðræðum við ESB; í stuttu máli sagt á móti helstu atriðum stefnuyfirlýsingar ríkisstjórnarinnar.

Hreyfingin hefur lýst stuðningi við áform um fækkun ráðuneyta. Það eitt tryggir að ráðuneytum verður fækkað. Það kemur sér illa fyrir sérhagsmunagæslu Jóns Bjarnasonar.
Búast má við því að landsfundur Sjálfstæðisflokksins samþykki nýja ályktun um aðildarviðræðurnar við ESB. Það mun gerast þótt svo að viku fyrir landsfund Sjálfstæðisflokksins birtist daglega ofstækissrembingur  gegn aðildarumsókninni í Reykjavíkurbréfi Sunnudagsmoggans sem og í aðsendum greinum eins og Óla Björns Kárasonar í skammti dagsins af hægrivængnum.
Meira en ársgömul samþykkt Sjálfstæðisflokksins um ESB-aðildarumsóknina er úrelt, en hún kvað á um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu, fyrst um það hvort ætti að sækja um og síðar um að leggja samningsdrög í dóm þjóðarinnar.

Sennilega er meirihluti fyrir því á þingi að fylgja aðildarumsókninni allt til enda. Það er þó ekki víst og því ættu þeir sem enn fylgja stefnuyfirlýsingu ríkisstjórnarinnar að leggja sig fram um að semja um framvindu málsins innan þingsins. Það verður gert og Össur Skarphéðinsson utanríkisráðherra er vel meðvitaður um það hversu þýðingarmikið er að koma málinu áfram í sæmilegri sátt við að minnsta kosti Sjálfstæðisflokkinn. Óvissa ríkir hins vegar um þingflokk Framsóknarflokkinn. Má í því sambandi minna á afstöðu Gunnars Braga Sveinsssonar þingflokksformanns og útsendara Þórólfs Gíslasonar-útgerðarvaldsins á Sauðárkróki. Hann hefur lagt fram þingsályktunartillögu um að draga aðildarumsóknina til baka ásamt framsóknaríhaldinu Ásmundi Einari Daðasyni og Unni Brá Konráðsdóttur. En slíkt breytir ekki því að aðildarferlið getur átt vísan stuðning hjá þingmönnum eins og Ragnheiði Ríkharðsdóttur, Guðmundi Steingrímssyni, Birki Jóni Jónssyni, Siv Friðleifsdóttur og Þráni Bertelssyni. Og alls ekki er loku fyrir það skotið að landsfundur Sjálfstæðisflokksins samþykki að fylgja aðildarumsókninni eftir á þingi þótt flokkurinn kunni að leggjast með afli gegn þeim samningi sem endanlega fæst. Þegar öllu er á botninn hvolft verður sá samningur ávallt borinn undir þjóðina.

Hugsandi menn vita að aðild að ESB er liður í endurreisninni og í rauninni sjálfur grunnur þeirrar efnahagsstefnu sem hér getur skapað nauðsynlegan stöðugleika. Það er því í vissum skilningi rangt að halda því fram að vígstaðan sé slæm vegna hrunsins og afleitrar skuldastöðu ríkisins. Aðeins beri að sækja um þegar allt leiki í lyndi. Aðildin er sjálfur grunnur og útlínur efnahagsstefnunnar.
Össur segir í samtali við Fréttablaðið í dag: "Ég er þingræðissinni og vil efla veg þingsins. Ég er æ meira að verða þeirrar skoðuna að mál eigi að leiða til lykta í samráði stjórnar og stjórnarandstöðu."

Vel má vera að Össur lýsi þarna þreytu sinni á samstarfinu við villta vinstrið í VG sem gert hefur að verkum að ríkisstjórnin hefur hvern morgunn farið fram úr með beinverki og hita og aldrei náð að ganga til verka af fullum þunga.
Hann gæti líka verið að lýsa einlægum vilja til að efla þingræðið. Þjóðstjórn gæti verið leið til að tryggja fyrirfram samstöðu um helstu stefnumál innan þingsins. Minnihlutastjórn er líka góð leið til þess að kalla þingflokkanna alla saman til skrafs og ráðagerða um einstök mikilvæg mál og semja um framgang þeirra í þinginu.