Er ekki hægt að ætlast til þess að önnur yfirsýn og önnur fræði en svonefnd skipulagshagfræði Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar, formanns Framsóknarflokksins, ráði örlögum þjóðarinnar í Icesave-málinu?
Fyrir liggur í samningaumleitunum við Hollendinga og Breta að forystumenn flokkanna hljóta að semja á þeim forsendum sem um samdist á fundi Steingríms J. Sigfússonar fjármálaráðherra, Bjarna Benediktssonar, formanns Sjálfstæðisflokksins, og Sigmundar með Wouter Bos, fjármálaráðherra Hollands, og Paul Myners, bankamálaráðherra Bretlands, 29. janúar síðastliðinn.
Grundvöllurinn var og er fjórþættur og hefði átt að hindra geðþóttaköst Sigmundar Davíðs og afvegaleiðandi fundi hans með Indefence-klúbbnum sem venjulega ræður yfir innherjaupplýsingum um gang mála.
Í fyrsta lagi hafa þeir Bjarni og Sigmundur fallist á að greiða alla skuldina, 20.887 evrur að lágmarki, fyrir hvern reikning Icesave-innstæðna, samtals um 700 milljarða króna. Á móti þeirri skuld standa  630 milljarðar króna í þrotabúi Landsbankans.

Allt í röngum hlutföllum
Hvaða steinrunna tregða veldur því að framsóknarmenn gæla þrátt fyrir þetta við það að unnt sé að skrifa undir skuldaviðurkenningu án þess að veita með henni einhverjar ábyrgðir? Bókstaflega allt sem bankarnir íslensku gerðu eða létu ógert var með vitund vilja og samþykki íslenskra stjórnvalda. Á þeim grundvelli hvílir ábyrgð siðmenntaðrar þjóðar.
Í öðru lagi var skilyrt að allir forystumenn stjórnmálanna kæmu samhentir að málinu.
Í þriðja lagi var áskilið að samingar gengju fljótt og vel.
Í fjórða og síðasta lagi var sæst á að Íslendingar fengju afslátt á vaxakjörum frá fyrri samningi.
Eftir viðræður, bréfaskriftir og tilboð, hleypur Sigmundur Davíð út undan sér, væntanlega eftir að hafa orðið fyrir hughrifum frá Indefencemönnum frekar en mönnum eins og Guðmundi Steingrímssyni framsóknarþingmanni, sem vill semja strax og samþykkja sanngjarnari lánskjör.
Sagðar hafa verið fréttir af því að Hollendingar og Bretar séu til í að falla frá vöxtum af heildarupphæðinni árin 2009 og 2010, samtals um 70 milljarða króna. Að vextir verði þeir sömu og á norrænum lánum til Íslands vegna endurreisnarinnar en þó með 2,75 prósenta álagi.
Sérkennilegt er að heyra íslenska stjórnmálamenn rífast um vexti og vaxtaálag á alþjóðamarkaði sem boðið hafa fyrirtækjum og heimilum hreinræktað vaxtaokur undanfarin mörg ár. Svo mjög að Ísland var sem mykjuskán fyrir spákaupmannamý veraldarinnar um margra ára skeið og sogaði til sín þá sem gera vildu út á vexti og íslenska krónu. Með hörmulegum afleiðingum.

Skaðlegir duttlungar
Gunnlaugur Jónsson rekstrarhagfræðingur ritaði fróðlega grein í Fréttablaðið 29. janúar síðastliðinn. Hann reiknaði út að með hreinni stöðnun, við gætum einnig sagt skorti á 3 prósenta árlegum hagvexti, næmi varanlegt tap þjóðarinnar 75 milljörðum króna á mánuði. Hann sýndi einnig fram á að kyrrstaðan væri þjóðinni dýr mæld í hörmungum á borð við atvinnuleysi og landflótta.
Gunnlaugur gaf sér ekkert um þátt Icesave deilnanna í þessum hörmungum eða hversu dýrar tafir á lausn málsins í 8 mánuði hefðu reynst. Hann benti engu að síður á að upphæð Icesave skuldabréfsins næmi um þriggja mánaða kyrrstöðu að gefnum ofangreindum forsendum. Áætlanir vísa einmitt til þess að Icesave reikningurinn sé í heild um 230 milljarðar króna, þar af eru vextir um 150 milljarðar miðað við lögfestan samninginn frá 30. desember síðastliðinn.
Eins og úr hefur spilast; vald Hollendinga og Breta innan Alþjóðagjaldeyrissjóðsins og tafir á endurskoðun endurreisnaráætlunar sjóðsins gagnvart Íslandi, skert lánshæfismat og fleira, er augljóst að skaðinn er mikill jafnvel þótt Icesave vandinn skýrði aðeins 15 prósent stöðnunarinnar. Það samsvarar 90 milljarða króna tapi samkvæmt útreikningum Gunnlaugs.
Hvernig ætlar Sigmundur Davíð að réttlæta þennan kostnað sökum tafanna?
Duga honum ekki þekkingarmolar skipulagshagfræðinnar til þess að slá mati á ávinning að frádregnum kostnaði? Með því að fara eins langt og unnt er að komast í samningum við Breta og Hollendinga verður sennilega aldrei unnt að vega upp það tap sem duttlungar framsóknarforingjans unga hafa valdið þjóðinni.

(Birt i DV 24. febrúar 2010)