Magnús Halldórsson blaðamaður á Viðskiptablaðinu bjargaði íslenskri blaðamannastétt frá hneyksli þegar hann einskipa fylgdist í vikunni með réttarhöldunum yfir Baldri Guðlaugssyni fyrrverandi ráðuneytisstjóra í fjármálaráðuneytinu og eins valdamesta manns stjórnkerfisins um árabil.

Með frétt sinni í Viðskiptablaðinu sl. fimmtudag lyfti Magnús lokinu af ormagryfju. Í réttarsalnum fékk hann greinargerð um vitnisburð margra úr innsta hring mánuðum,,jafnvel misserum áður en bankarnir hrundu.

Hvað kom fram í réttarsalnum?

Í fyrsta lagi að til eru fundargerðir sem bera þess vitni að saman sátu á Baldur, Jónas Fr. Jónsson forstjóri Fjármálaeftirlitsins og fleiri á fundum í samráðshópi um fjármálastöðugleika mánuðum fyrir bankahrun með innmúraðar upplýsingar um dauðvona Landsbanka og grafalvarlega fjárþröng allra bankana.

Í öðru lagi að Baldur, sem seldi hluti sína í Landsbankanum 18. og 19. september 2008 fyrir 192 milljónir króna – kortéri fyrir hrun - , hafði þegar í lok júlí látið bóka á umræddum samráðsfundum að það yrði banabiti bankanna ef þær upplýsingar, sem hópurinn bjó yfir, yrði á almanna vitorði.

Tryggvi Pálsson, þrautreyndur bankamaður og yfirmaður í Seðlabankanum, sagði í þriðja lagi, að alla tíð og alltaf hafi samráðshópurinn fjallað um innherjauppýsingar sem haft gátu úrslitaáhrif á verðmæti hlutabréfa í bönkunum. Það merkir að hópurinn var með upplýsingar í höndum sem lögum samkvæmt var skylt að birta öllum almennum hluthöfum í kauphöll þannig að allir hefðu þeir jafna aðstöðu til að bregðast við upplýsingunum og bjarga eigin skinni eins og vera ber.

Stjórnlyndir forsjárhyggjumennirnir, sem uxu úr grasi innan Flokksins voru hins vegar vanastir því að hugsa fyrir pöpulinn. Þeir kusu að halda upplýsingunum fyrir sig og vini sína. Menn eins og Baldur fengu þar með staðfestingu þess að þeir gætu lifað ofar lögunum og bjargað eigin verðmætum ef þeim sýndist svo. Almennir hluthafar  voru hins vegar í góðri trú um að allt væri í sæmilegu lagi.

Ég segi að þeir hafi lifað ofar lögunum og vísa til þess að með Baldri á fundunum sat til dæmis Jónas Fr Jónsson fyrrverandi forstjóri FME sem bar skylda til þess að sjá til þess að bankarnir færu að lögum um birtingu innherjaupplýsinga.

Gerði hann það?

Hefðu þessir meðvirku flokkshestar fylgt lögunum og hugsað um almannahag – eins og þeir fengu borgað fyrir – hefðu þessir sérhagsmunagæslumenn þurft að grípa til aðgerða miklu fyrr og með allt öðrum hætti en gert var.

Í stað þess að hámarka tjón þjóðarinnar fyrstu dagana í október 2008 hefði verið hægt að mýkja lendinguna. 
Að mínu viti er þetta borðleggjandi.