Símon Birgisson, fyrrverandi blaðamaður á gamla DV, kom fram í bloggheimum í vikunni og kvaðst hafa verið ritskoðaður á DV sumarið 2005 er hann reyndi að koma því á framfæri við lesendur að Fréttablaðið hefði stungið ákærum í Baugsmálinu undir stól. Hafði um það langt mál, en því miður ónákvæmt um nokkur atriði sem gerði málflutning hans ótrúverðugri en hann hefði þurft að vera. Nafn mitt dró hann inn í atvikalýsingu sína, en um þetta leyti var ég blaðamaður á Fréttablaðinu.
Ég vil aðeins benda Símoni og öðrum sem áhuga hafa á þrennt sem Símon hefði vafalaust leiðrétt ef hann hefði verið starfandi blaðamaður. Enda er hann áfram um að sannreyna það sem sett er á prent, eins og góðum blaðamanni sæmir.
 
Í fyrsta lagi var ég hvorki fréttastjóri né fréttaritstjóri þann tíma sem ég vann á Fréttablaðinu 2005 og 2006.

Í öðru lagi man ég ekki til þess að hafa leynt því fyrir Símoni að ég hafi verið að skrifa eitthvað fyrir Fréttablaðið um Baugsmálið og ákærurnar. Hafi hann spurt er hugsanlegt að ég hafi eytt málinu vegna þess að DV og Fréttablaðið voru og eru eðli málsins samkvæmt keppinautar á blaðamarkaði. Kannski man Símon þetta betur en ég.

Í þriðja lagi skrifaði ég og Sigtryggur Ari Jóhannsson langa og mikla úttekt um fjölmiðlafárið árið 2004 í fyrsta tölublað ÍSAFOLDAR í nóvember 2006.
Þar gerðum við meðal annars grein fyrir efasemdum um að fjölmiðlalög gætu komið í veg fyrir misnotkun fjölmiðla af ýmsum toga. Tekin voru þrjú dæmi: Í fyrsta lagi af Jónínupóstunum og fundum Styrmis Gunnarssonar, Kjartans Gunnarssonar og fleiri þar sem lagt var á ráðin á ritstjóraskrifstofu Morgunblaðsins um að liðsinna Jóni Gerald Sullenberger við málatilbúnað gegn Baugsfeðgum.
Í öðru lagi röktum við hvernig góð og lögmæt stjórnsýsla var sniðgengin þegar Páll Magnússon var ráðinn útvarpsstjóri.
Síðasta dæmið snérist um íhlutun eigendavalds á ritstjórn Fréttablaðsins með svofelldum hætti:

Ritstjórn og eigendur

Mikið fjaðrafok varð þegar Fréttablaðið birti ákærur í Baugsmálinu svokallaða, með athugusemdum og viðtölum við tvo sakborninga, feðgana Jón Ásgeir Jóhannesson og Jóhannes Jónsson, aðaleigendur Baugs Group og þannig meðal stærstu hluthafa í 365 prentmiðlum, úgáfufélagi Fréttablaðsins. Þetta var í ágúst árið 2005. Fréttablaðið var sakað um að láta stjórnast af hagsumun eigendavaldsins.

Færri vissu að eigendurnir höfðu afhent blaðinu ákærurnar, fyrstu allra fjölmiðla, í byrjun júlí þetta sama sumar. Þessi gögn afhentu eigendurnir blaðinu með þeim skilmálum að lögfræðingar þeirra fengju að lesa viðtölin yfir fyrir birtingu. Síðar kom á daginn að þeir hlutuðust einnig til um hvernær ákærurnar yrðu birtar.

Það er ekki nýr raunveruleiki að blaðamenn þurfi að kaupa sínar upplýsingar einhverju verði, en hér má segja að Fréttablaðið hafi verið komið í vægast sagt þrönga stöðu gagnvart eigendunum. Ritstjórnin hafði ætlað sér að verða fyrst til þess að birta ákærurnar en af ókunnum ástæðum sáu eigendur blaðsins  hag Baugs best borgið með því að seinka birtingunni.

Fréttablaðið varð augljóslega við þessum ætlunum eigendavaldsins því ákærurnar birtust ekki fyrr en í ágúst, eða daginn eftir að umfjöllun birtist um málið í  breska dagblaðinu The Guardian.

Hér var Fréttablaðið komið í þá stöðu að jafnvel þótt það kysi að birta ekki ákærunar á undan öðrum fjölmiðlum þá hefði það stungið fréttnæmu efni ofan í skúffu. Ritstjórnarvaldið í þessu einstaka máli hafði með öðrum orðum færst frá hinum eiginlegu ritstjórum og yfir til eigendanna.

Sú réttlæting hefur verið sett fram um þetta og skyld tilvik, að sakborningar eigi og verði að hafa fullt svigrúm til að verja hendur sínar þegar höfðað er opinbert mál á hendur þeim og miklir hagsmunir eru í húfi.  Sú þversögn blasir hins vegar við að í ítarlegri umfjöllun um fjölmiðlalög hefur ritstjórnarlegt sjálfstæði þótt afar mikilsvert gagnvart eigendum, auglýsendum, valdamönnum eða öðrum sem kynnu að vilja grípa fram fyrir hendur ritstjórna.

Þetta hefði Símon getað kynnt sér.
Ég er afar hlynntur opnu samfélagi og gagnsæi. Ég tel það lýðræðislegt. Ég tel líka afar mikilvægt að það sem borið er fram í fjölmiðlum sem sannleikur hafi verið sannreynt og sé sannreynanlegt. Annars breytist sannleikur í sannlíki og raunveruleikinn fer á flot.