Markmiðið með samningum við Alþjóðagjaldeyrissjóðinn var tvíþætt: að afla lánsfjár til að mæta áföllum bankahrunsinsins og hins vegar að öðlast traust og trúverðugleika á ný í viðskiptum við aðrar þjóðir.

Með nokkrum rétti má halda fram að við höfum neyðst til að kaupa þetta traust og trúverðugleika dýru verði af Alþjóðagjaldeyrissjóðnum og binda fjölskyldum og fyrirtækjum skuldabagga til næstu ára.

Hvers vegna þurfum við að kaupa okkur traust og trúverðugleika?

Það er vegna þess að við erum rúin trausti og trúverðugleika.

Hvernig tókst okkur að glata trausti Breta og reisa allt Evrópusambandið gegn okkur þar á meðal Finna, Svía og Dani?

Geir H. Haarde forsætisráðherra telur ólíklegt að það sé vegna þess að Kaupþing og Landsbankinn hafi verið að flytja mikla peninga með ólögmætum hætti frá Bretlandi þegar í óefni stefndi.

Hver er þá skýringin?

Hún er þessi: Stjórnvöld sömdu neyðarlög og reistu nýja banka á grunni gjaldþrota bankanna þriggja. Þetta var réttlætt með því að þjóðin yrði að halda greiðslukerfi sínu gangandi og allri almennri bankastarfsemi. Það gátu vinir okkar í Evrópu vel skilið.
En svo barst þeim til eyrna frá fyrirmönnum þjóðarinnar að ekki stæði til að standa við lágmarksskuldbindingar. Þá rann upp fyrir þeim - Bretum í fyrstu vegna þess að þeir áttu mikilla hagsmuna að gæta - að neyðarlögin mátti túlka sem kennitöluflakk og undanskot eigna í þágu Íslendinga og á kostnað annarra jafnrétthárra innistæðueigenda samkvæmt ESB tilskipun frá 1994.

Þessi skilningur kemur ágætlega fram í ræðum í bresku lávarðadeildinni 28. okt. síðastliðinn.
Meðal annars er þar vitnað til Kastljósþáttar Davíðs Oddssonar 7. október sl. (sjá http://eyjan.is/hux/ ).

Ábyrgðin á hörðum viðbrögðum vina okkar er hjá ríkisstjórn Geirs og seðlabankastjórninni. Ríkisstjórnin og seðlabankastjórnin hafa valdið okkur ómældum skaða.

Þær eyðilögðu traust okkar út á við.

Við neyddumst til að kaupa það aftur fyrir 5 milljarða dollara!

Í lögum um ráðherraábyrgð frá 1963 - sem reist eru á 14 grein stjórnarskrárinnar - segir  að ráðherra megi krefja ábyrgðar hafi hann “annaðhvort af ásetningi eða stórkostlegu hirðuleysi farið í bága við stjórnarskrá lýðveldisins, önnur landslög eða að öðru leyti stofnað hagsmunum ríkisins í fyrirsjáanlega hættu.”

Ráðherra verður líka sekur eftir b-lið 10. greinar sömu laga “ef hann framkvæmir nokkuð eða veldur því að framkvæmt sé nokkuð, er stofnar heill ríkisins í fyrirsjáanlega hættu, þótt ekki sé framkvæmd þessi sérstaklega bönnuð í lögum, svo og ef hann lætur farast fyrir að framkvæma nokkuð það, er afstýrt gat slíkri hættu, eða veldur því, að slík framkvæmd ferst fyrir.”

Ég held að mennirnir skilji ekki að við komumst ágætlega af án Geirs og Davíðs og margra annarra sem áttu að standa vaktina. Mér þætti vænt um að þeir forðuðu sér áður en þeir valda meiri skaða fyrir heimilin og fyrirtækin.